Πόνος στο μάτι: Ποιο σημάδι κινδύνου αποκαλύπτει

Ο πόνος στο μάτι χρειάζεται προσοχή, αφού μπορεί να οφείλεται σε πολλές αιτίες: από ήπιες καταστάσεις, όπως η επιπεφυκίτιδα, έως σοβαρά προβλήματα, όπως το γλαύκωμα ή η οπτική νευρίτιδα.

Στο άρθρο παρουσιάζονται οι συνηθισμένοι λόγοι για τους οποίους πονά το μάτι, ανάμεσά τους η ξηροφθαλμία και η κερατίτιδα, ενώ υπογραμμίζεται πως τα σοβαρά συνοδά συμπτώματα χρειάζονται άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Η αντιμετώπιση και η διάγνωση καθορίζονται από την αιτία και μπορεί να περιλαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή ή χειρουργική επέμβαση. Σημαντικό ρόλο έχει και η πρόληψη, μέσα από υγιεινές συνήθειες και τακτικούς ελέγχους, για την προστασία της υγείας των ματιών.

Διαβάστε παρακάτω

Δεν πρέπει να αγνοούμε τον πόνο στο μάτι, καθώς μπορεί να συνδέεται με πολλές διαφορετικές αιτίες. Κάποιες φορές είναι ήπιος και παροδικός, ενώ σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να σηματοδοτεί σοβαρή ή ακόμη και επείγουσα πάθηση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗΚαζανάκι με ανοιχτό καπάκι: Πόση διαφορά κάνει αν το κλείσεις;

«Επειδή τα μάτια είναι εξαιρετικά ευαίσθητα όργανα, κάθε αλλαγή στην αίσθηση ή την όραση απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή και αξιολόγηση από ειδικό.
Ο πόνος μπορεί να εκδηλωθεί με διαφορετικές μορφές: ως επιφανειακό κάψιμο ή τσούξιμο, ως βαθύς ή πιεστικός πόνος, να σχετίζεται με την κίνηση του ματιού ή να εντοπίζεται πίσω από αυτό. Μπορεί να εμφανίζεται στο ένα ή και στα δύο μάτια, ανάλογα με την αιτία», σημειώνει η κ. Δήμητρα Πορτάλιου, Διευθύντρια της Β’ Οφθαλμολογικής Κλινικής, Χειρουργός Οφθαλμίατρος και Οφθαλμοπλαστικός στο Metropolitan Hospital. Στη συνέχεια αναλύει τους παράγοντες που προκαλούν πόνο στα μάτια και τις επιλογές αντιμετώπισης:

Συνηθισμένοι λόγοι που προκαλούν πόνο στα μάτια

Η επιπεφυκίτιδα, δηλαδή η φλεγμονή του επιπεφυκότα, αποτελεί την πιο συχνή και συνήθως καλοήθη αιτία. Μπορεί να είναι ιογενής, βακτηριακή ή αλλεργική και συχνά προκαλεί κοκκίνισμα, ερεθισμό, εκκρίσεις και δάκρυα, χωρίς κατά κανόνα να συνοδεύεται από έντονο πόνο.

Συχνό πρόβλημα είναι και η ξηροφθαλμία, ειδικά για όσους περνούν πολλές ώρες μπροστά σε οθόνες. Μπορεί να δημιουργήσει κάψιμο, τσούξιμο ή την αίσθηση ότι υπάρχει ξένο σώμα στο μάτι.

Η κερατίτιδα, δηλαδή η φλεγμονή του κερατοειδούς, είναι πιο σοβαρή και μπορεί να οφείλεται σε μικρόβια, τραυματισμό ή λανθασμένη χρήση φακών επαφής. Προκαλεί έντονο πόνο, φωτοευαισθησία, κοκκίνισμα και μείωση της όρασης.

Επείγουσα είναι και η περίπτωση του οξέος γλαυκώματος γωνίας, κατά την οποία η ενδοφθάλμια πίεση αυξάνεται απότομα. Ο ασθενής μπορεί να έχει ισχυρό πόνο στο μάτι και στην περιοχή γύρω του, ναυτία, θολή όραση και φωτεινούς κύκλους γύρω από τα φώτα. Χρειάζεται άμεση θεραπεία, ώστε να αποτραπεί μόνιμη απώλεια όρασης.

Η ιριδοκυκλίτιδα, φλεγμονή της ίριδας ή και του ακτινωτού σώματος, μπορεί να προκαλέσει θολή όραση, ευαισθησία στο φως, πόνο και έντονο κοκκίνισμα. Χωρίς θεραπεία, υπάρχει κίνδυνος σοβαρών επιπλοκών.

Φλεγμονή του οπτικού νεύρου είναι η οπτική νευρίτιδα, η οποία εκδηλώνεται με πόνο όταν κινείται το μάτι, μειωμένη όραση και αλλοίωση στην αντίληψη των χρωμάτων. Μπορεί να σχετίζεται με νευρολογικές παθήσεις, όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας.

Ο πόνος πίσω από το μάτι μπορεί, σε κάποιες περιπτώσεις, να συνδέεται με ημικρανία ή αθροιστική κεφαλαλγία. Συνήθως αφορά τη μία πλευρά και ενδέχεται να συνοδεύεται από ναυτία, φωτοφοβία ή δακρύρροια.

Τραυματισμός ή ξένο σώμα στο μάτι, όπως σκόνη ή μικρά αντικείμενα, μπορεί επίσης να ευθύνεται για τον πόνο. Συχνά προκαλούνται άμεσος ερεθισμός, δάκρυα και έντονη ενόχληση.

Μια ακόμη σημαντική αιτία είναι το έλκος κερατοειδούς, που μπορεί να προκύψει από λοίμωξη ή τραυματισμό. Συνδέεται με έντονο πόνο, ευαισθησία στο φως και θολή όραση, γι’ αυτό απαιτεί άμεση θεραπεία.

Τέλος, φλεγμονές στα βλέφαρα, όπως η κριθή και το χαλάζιο, προκαλούν πρήξιμο και πόνο σε συγκεκριμένο σημείο. Δεν επηρεάζουν άμεσα την όραση, ωστόσο δημιουργούν δυσάρεστη αίσθηση στον πάσχοντα.

Πόνος στο μάτι: Πότε χρειάζεται επίσκεψη σε γιατρό

Κάποια συμπτώματα που εμφανίζονται μαζί με τον πόνο στο μάτι απαιτούν άμεση εξέταση από οφθαλμίατρο. Ανάμεσά τους είναι η ξαφνική απώλεια ή θόλωση της όρασης, ο πόνος που χειροτερεύει με την κίνηση του ματιού, η φωτοευαισθησία και το κοκκίνισμα, η διπλωπία, η ναυτία ή οι εμετοί. Εξέταση χρειάζεται επίσης σε περίπτωση τραυματισμού ή όταν υπάρχει ιστορικό αυτοάνοσων ή νευρολογικών διαταραχών.

Πώς γίνεται η διάγνωση και η αντιμετώπιση του πόνου στο μάτι

Για να τεθεί διάγνωση, ο γιατρός λαμβάνει πλήρες ιστορικό και πραγματοποιεί κλινική εξέταση. Ο οφθαλμίατρος μπορεί να ελέγξει τις δομές του ματιού με σχισμοειδή λυχνία, να μετρήσει την ενδοφθάλμια πίεση με τονομέτρηση και να χρησιμοποιήσει ειδικές χρωστικές για να εντοπίσει διαβρώσεις. Εφόσον πιθανολογείται νευρολογική αιτία, μπορεί να ζητηθούν απεικονιστικές εξετάσεις, όπως MRI ή OCT.

Η θεραπεία εξαρτάται από το αίτιο: για τις λοιμώξεις χρησιμοποιούνται αντιβιοτικά ή αντιιικά κολλύρια, ενώ οι φλεγμονές αντιμετωπίζονται με αντιφλεγμονώδη ή κορτικοστεροειδή και η ξηροφθαλμία με τεχνητά δάκρυα. Στο γλαύκωμα χρειάζεται να μειωθεί άμεσα η πίεση, με χειρουργική αντιμετώπιση σε ορισμένες περιπτώσεις. Η οπτική νευρίτιδα αντιμετωπίζεται με κορτιζόνη και περαιτέρω νευρολογική διερεύνηση. Οι τραυματισμοί και τα ξένα σώματα χρειάζονται εξειδικευμένο χειρισμό και αντιβιοτική κάλυψη.

Πρόληψη και έγκαιρη φροντίδα για την υγεία των ματιών

Απλές καθημερινές πρακτικές βοηθούν στην προστασία από παθήσεις των ματιών και τον πόνο: χρειάζεται σωστή υγιεινή κατά τη χρήση φακών επαφής και συχνά διαλείμματα από τις οθόνες. Επίσης, είναι σημαντικό να χρησιμοποιούνται προστατευτικά γυαλιά όπου απαιτείται, να αποφεύγεται το άγγιγμα των ματιών με άπλυτα χέρια και να γίνεται τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος, ιδιαίτερα από άτομα με χρόνια νοσήματα όπως ο διαβήτης ή η υπέρταση.

Συμπεράσματα για τον πόνο στο μάτι

«Ο πόνος στο μάτι είναι ένα μήνυμα που δεν πρέπει να αγνοείται. Είτε πρόκειται για ένα παροδικό σύμπτωμα είτε για ένδειξη σοβαρής κατάστασης, η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση μπορούν να αποτρέψουν επιπλοκές και να προστατεύσουν την όραση. Όταν ο πόνος είναι έντονος, επιμένει ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, η συμβουλή του ειδικού είναι απαραίτητη», καταλήγει η κ. Πορτάλιου.

*Στην έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση των παθήσεων των ματιών συμβάλλει ουσιαστικά η Β’ Οφθαλμολογική Κλινική του Metropolitan Hospital. Η Κλινική διαθέτει πλήρη εξοπλισμό με μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας και υπερσύγχρονα συστήματα. Σε συνδυασμό με την κορυφαία κλινική εμπειρία των ιατρών, συμβάλλουν στην ορθή διάγνωση και στην παροχή της καλύτερης και πιο αποτελεσματικής θεραπευτικής αγωγής για όλες τις παθήσεις του οφθαλμού.