Καπνός από πυρκαγιές: Η απειλή για την υγεία ήταν μεγαλύτερη από τις εκτιμήσεις

Η έρευνα του Ινστιτούτου ISGlobal στη Βαρκελώνη δείχνει ότι οι κίνδυνοι από τον καπνό των δασικών πυρκαγιών ήταν μεγαλύτεροι από ό,τι πιστευόταν, καθώς η θνησιμότητα που συνδέεται με τα μικροσωματίδια PM2,5 είχε υπολογιστεί κατά 93% χαμηλότερη.

Σε μελέτη που δημοσιεύτηκε στο The Lancet Planetary Health εξετάστηκαν στοιχεία από 32 ευρωπαϊκές χώρες. Τα ευρήματα έδειξαν ότι τα PM2,5 από πυρκαγιές αυξάνουν τους θανάτους που σχετίζονται με αναπνευστικές και καρδιαγγειακές παθήσεις.

Η Άννα Αλάρι τονίζει πως η αξιοποίηση ειδικών στοιχείων για τους κινδύνους είναι απαραίτητη, ώστε να υπολογίζονται με μεγαλύτερη ακρίβεια οι επιπτώσεις της απειλής, ιδιαίτερα εν μέσω της κλιματικής κρίσης.

Διαβάστε παρακάτω

Η σχέση του καπνού από δασικές πυρκαγιές με τη θνησιμότητα αποτελούσε σταθερά αντικείμενο αξιολόγησης των ερευνητών, καθώς ο καπνός περιέχει ρύπους όπως τα μικροσωματίδια PM2,5, τα οποία έχουν συνδεθεί στο παρελθόν με θανάτους και νοσηρότητα. Ωστόσο, σύμφωνα με τα νέα ευρήματα, ο κίνδυνος είχε υπολογιστεί πολύ χαμηλότερος από τον πραγματικό.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗΚαζανάκι με ανοιχτό καπάκι: Πόση διαφορά κάνει αν το κλείσεις;

Στο The Lancet Planetary Health δημοσιεύτηκαν τα πορίσματα εκτενούς έρευνας, την οποία πραγματοποίησε το Ινστιτούτο ISGlobal της Βαρκελώνης. Για την εκτίμηση των επιπτώσεων στην υγεία από την έκθεση στον καπνό δασικών πυρκαγιών, εξετάστηκαν μεγάλα σύνολα δεδομένων από πολλές χώρες. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα PM2,5 από πυρκαγιές ενδέχεται να είναι πιο βλαβερά ακόμη και από τα σωματίδια των εκπομπών της κυκλοφορίας, ενώ οι κίνδυνοι θνησιμότητας είχαν υποτιμηθεί κατά 93%.

Η ανάγκη να χρησιμοποιούνται στοιχεία κινδύνου προσαρμοσμένα στο είδος και την πηγή του ρύπου γίνεται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η έκθεση στον καπνό από δασικές πυρκαγιές αυξάνεται εξαιτίας της κλιματικής κρίσης. Η ερευνήτρια του ISGlobal και συγγραφέας της μελέτης Άννα Αλάρι εξήγησε: «η αυξανόμενη συχνότητα και ένταση των δασικών πυρκαγιών καθιστά επιτακτική τη βελτίωση των εκτιμήσεων θνησιμότητας από τα PM2,5 για να παρακολουθούμε καλύτερα αυτήν την απειλή σχετιζόμενη με την κλιματική αλλαγή».

Οι επιπτώσεις στην υγεία από τον καπνό των πυρκαγιών είχαν υπολογιστεί χαμηλότερα

Για να εξετάσουν αυτήν την απειλή που διαρκώς εντείνεται, οι ερευνητές αξιοποίησαν στοιχεία του έργου EARLY-ADAPT. Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση τύπου, το έργο καταγράφει ημερήσια δεδομένα θνησιμότητας σε 654 γειτονικές περιοχές 32 ευρωπαϊκών χωρών, οι οποίες καλύπτουν πληθυσμό 541 εκατομμυρίων ανθρώπων.

Για την περίοδο 2004–2022 συνδύασαν τις καταγραφές με ημερήσιες εκτιμήσεις PM2,5, τόσο από πυρκαγιές όσο και από άλλες πηγές. Επειδή τα προβλήματα υγείας δεν εκδηλώνονται απαραίτητα αμέσως, εξέτασαν τις βραχυπρόθεσμες συνέπειες του καπνού στη θνησιμότητα, συμπεριλαμβάνοντας τους θανάτους από κάθε αιτία, καθώς και εκείνους από αναπνευστικά και καρδιαγγειακά νοσήματα.

Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι επτά ημέρες μετά την έκθεση στις επικίνδυνες χημικές ουσίες ο κίνδυνος θανάτου παρουσίαζε ιδιαίτερα μεγάλη αύξηση. Όπως αναφέρει η ανακοίνωση τύπου, «Για κάθε αύξηση ενός μικρογραμμαρίου ανά κυβικό μέτρο (1 µg/m³) στη συγκέντρωση PM2,5, η θνησιμότητα από όλες τις αιτίες αυξήθηκε κατά 0,7%, η θνησιμότητα από αναπνευστικά νοσήματα κατά 1% και η θνησιμότητα από καρδιαγγειακά νοσήματα κατά 0,9%».

Κατά μέσο όρο, η βραχυχρόνια έκθεση στον καπνό συνδέθηκε με 535 θανάτους από κάθε αιτία, ανάμεσά τους 31 από αναπνευστικές παθήσεις και 184 από καρδιαγγειακά αίτια. Η νέα αυτή γνώση για τη δημόσια υγεία προέκυψε χάρη στην αναβάθμιση των μεθόδων που αξιολογούν τις επιπτώσεις των ρύπων από πυρκαγιές σε σύγκριση με άλλους ρύπους.

Στην ανακοίνωση τύπου αναφέρεται: «Αυτές οι εκτιμήσεις έγιναν χρησιμοποιώντας ειδικά δεδομένα για το πώς ο καπνός από πυρκαγιές επηρεάζει την υγεία, επιτρέποντας καλύτερο υπολογισμό της επίπτωσής του σε σχέση με άλλες πηγές ρύπανσης. Σε αντίθεση, όταν χρησιμοποιείται μια γενική τιμή κινδύνου για όλα τα σωματίδια (PM2,5), ανεξαρτήτως προέλευσης, εκτιμούνταν μόνο 38 θάνατοι ετησίως από καπνό δασικών πυρκαγιών. Επομένως, η υπόθεση ότι το PM2,5 από πυρκαγιές έχει το ίδιο αποτέλεσμα με το συνολικό PM2,5 αντιπροσωπεύει υποτίμηση κατά 93%».

Οι θάνατοι στην πραγματικότητα ήταν σχεδόν 14 φορές περισσότεροι.

Η μελέτη κατέδειξε ότι για ακριβέστερη μέτρηση των επιπτώσεων των συγκεκριμένων ρύπων χρειάζεται τα στοιχεία κινδύνου να λαμβάνουν υπόψη το είδος και την πηγή τους. Η Άννα Αλάρι σημείωσε στο συμπέρασμά της: «η βελτίωση των εκτιμήσεων της θνησιμότητας από PM2,5 λόγω δασικών πυρκαγιών θα βοηθήσει στην καλύτερη παρακολούθηση του βάρους αυτής της απειλής για τη δημόσια υγεία σχετιζόμενης με την κλιματική αλλαγή».

Πηγή: ΕΡΤ