ΚΑΦΕΣ ΚΑΙ ΤΣΑΙ: ΜΗΠΩΣ ΤΑ ΠΙΝΟΥΜΕ ΠΙΟ ΖΕΣΤΑ ΑΠ’ ΟΣΟ ΠΡΕΠΕΙ;
Μελέτη του University of Oxford συνδέει τα πολύ ζεστά ροφήματα, όπως καφές και τσάι, με αυξημένο κίνδυνο για συγκεκριμένο τύπο καρκίνου.
Νέα μεγάλη μελέτη του University of Oxford, με στοιχεία από σχεδόν 1 εκατομμύριο ανθρώπους στο Ηνωμένο Βασίλειο, δείχνει ότι η κατανάλωση καφέ ή τσαγιού σε πολύ υψηλή θερμοκρασία συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο πλακώδους καρκινώματος του οισοφάγου, χωρίς όμως να αποδεικνύεται αιτιώδης σχέση. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η συχνή έκθεση του οισοφάγου σε πολύ ζεστά ροφήματα μπορεί να προκαλεί θερμική βλάβη, γι’ αυτό και συστήνουν απλώς να περιμένουμε λίγα λεπτά πριν πιούμε την πρώτη γουλιά, χωρίς να χρειάζεται να κόψουμε τον καφέ ή το τσάι.
Πιο αναλυτικά
Αν ο καφές ή το τσάι σας πρέπει να είναι σχεδόν καυτό για να το απολαύσετε, ίσως αξίζει να περιμένετε λίγα λεπτά πριν πιείτε την πρώτη γουλιά. Νέα μεγάλη μελέτη από ερευνητές του University of Oxford συνδέει την κατανάλωση πολύ ζεστών ροφημάτων με αυξημένο κίνδυνο για έναν συγκεκριμένο τύπο καρκίνου του οισοφάγου.
Οι ερευνητές ανέλυσαν στοιχεία από σχεδόν ένα εκατομμύριο ανθρώπους στο Ηνωμένο Βασίλειο και διαπίστωσαν ότι όσοι προτιμούσαν τον καφέ ή το τσάι τους «πολύ ζεστό» είχαν περίπου τριπλάσιο σχετικό κίνδυνο να εμφανίσουν πλακώδες καρκίνωμα του οισοφάγου σε σύγκριση με όσους προτιμούσαν τα ροφήματά τους σε πιο ήπια θερμοκρασία. Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο International Journal of Cancer στις 8 Σεπτεμβρίου 2026.
Τι έδειξε η μεγάλη μελέτη
Η ομάδα των ερευνητών χρησιμοποίησε στοιχεία από δύο μεγάλες βρετανικές μελέτες, το Million Women Study και το UK Biobank. Συνολικά συμμετείχαν 977.282 άνθρωποι, οι οποίοι παρακολουθήθηκαν για περισσότερο από μία δεκαετία.
Οι συμμετέχοντες είχαν δηλώσει πόσο ζεστά προτιμούσαν να πίνουν τον καφέ ή το τσάι τους, επιλέγοντας μεταξύ διαφορετικών χαρακτηρισμών, όπως «ζεστό» και «πολύ ζεστό». Οι ερευνητές κατέγραψαν παράλληλα και πόσα ζεστά ροφήματα έπιναν καθημερινά.
Στη διάρκεια της παρακολούθησης καταγράφηκαν 2.348 περιστατικά καρκίνου του οισοφάγου. Από αυτά, 1.045 ήταν πλακώδες καρκίνωμα και 1.303 αδενοκαρκίνωμα.
Το πιο έντονο εύρημα αφορούσε το πλακώδες καρκίνωμα. Όσοι έπιναν τα ροφήματά τους «πολύ ζεστά» είχαν 3,17 φορές μεγαλύτερο σχετικό κίνδυνο σε σχέση με όσους τα προτιμούσαν πιο ήπια. Για όσους επέλεγαν απλώς «ζεστά» ροφήματα, ο κίνδυνος ήταν επίσης αυξημένος, αλλά σε μικρότερο βαθμό.
Η ίδια σχέση δεν παρατηρήθηκε για το αδενοκαρκίνωμα του οισοφάγου. Αυτό έχει σημασία, γιατί δεν φαίνεται να αυξάνεται με τον ίδιο τρόπο ο κίνδυνος για όλους τους τύπους καρκίνου του οισοφάγου.
Δεν είναι μόνο η θερμοκρασία
Οι ερευνητές εξέτασαν και τη συχνότητα κατανάλωσης. Όσοι έπιναν έξι ή περισσότερα ζεστά ροφήματα την ημέρα είχαν 71% υψηλότερο σχετικό κίνδυνο για πλακώδες καρκίνωμα σε σχέση με όσους έπιναν λιγότερα από έξι.
Αυτό δεν σημαίνει ότι έξι φλιτζάνια καφέ ή τσάι την ημέρα προκαλούν καρκίνο. Η μελέτη εξέτασε μια σειρά παραγόντων και βασίστηκε σε αυτοαναφερόμενες συνήθειες, οπότε τα αποτελέσματα δείχνουν συσχέτιση και όχι απόδειξη αιτίας και αποτελέσματος.
Το ενδιαφέρον είναι ότι η σχέση με τη θερμοκρασία παρέμεινε αφού οι ερευνητές έλαβαν υπόψη παράγοντες όπως το κάπνισμα και την κατανάλωση αλκοόλ.
Γιατί μπορεί να παίζει ρόλο η θερμοκρασία;
Μια πιθανή εξήγηση είναι η επαναλαμβανόμενη θερμική βλάβη στον οισοφάγο. Όταν πολύ ζεστά υγρά περνούν συστηματικά από τον οισοφάγο, μπορεί να προκαλούν επαναλαμβανόμενο ερεθισμό και τραυματισμό των κυττάρων του.
Η υπόθεση αυτή δεν είναι καινούργια. Η International Agency for Research on Cancer (IARC), ο οργανισμός του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την έρευνα του καρκίνου, έχει χαρακτηρίσει από το 2016 τα ροφήματα που καταναλώνονται σε θερμοκρασία πάνω από 65°C ως «πιθανώς καρκινογόνα για τον άνθρωπο».
Η συγκεκριμένη ταξινόμηση, όμως, αφορά τη θερμοκρασία και όχι τον καφέ ή το τσάι ως ροφήματα. Η ίδια η IARC διευκρινίζει ότι ο καφές συνολικά δεν έχει ταξινομηθεί ως καρκινογόνος.
Χρειάζεται λοιπόν να κόψουμε τον καφέ;
Όχι. Το μήνυμα της μελέτης δεν είναι να σταματήσουμε να πίνουμε καφέ ή τσάι. Είναι πολύ πιο απλό: να μην τα πίνουμε όταν είναι ακόμη καυτά.
Ένας πρακτικός τρόπος είναι να περιμένουμε λίγο πριν πιούμε, ιδιαίτερα όταν το ρόφημα είναι τόσο ζεστό ώστε να καίει τη γλώσσα ή τον ουρανίσκο. Δεν υπάρχει, πάντως, από τη συγκεκριμένη μελέτη ένας ακριβής χρόνος αναμονής που να εγγυάται ότι ένα ρόφημα γίνεται ασφαλές.
Και οι ειδικοί επισημαίνουν κάτι ακόμη πιο σημαντικό: το κάπνισμα και η μεγάλη κατανάλωση αλκοόλ παραμένουν πολύ σημαντικοί παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του οισοφάγου.
Με άλλα λόγια, δεν χρειάζεται να φοβόμαστε τον πρωινό μας καφέ. Αρκεί ίσως να του δίνουμε λίγα λεπτά πριν από την πρώτη γουλιά.
Δείτε επίσης:
Καρκίνος του στόματος: Τα ροφήματα που εκτοξεύουν τον κίνδυνο έως και 5 φορές
Το ρόφημα που πίνουν καθημερινά στην Ασία – Τα οφέλη και όσα πρέπει να γνωρίζετε
Το κοινό μυστικό μακροζωίας παγκοσμίως: Μια απλή καθημερινή συνήθεια
Διαβάστε το αρχικό δημοσίευμα Καφές και τσάι: Μήπως τα πίνουμε πιο ζεστά απ’ όσο πρέπει; στο InStyle.
