ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΤΙΩΝ: ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΒΕΛΤΙΩΣΕΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ;
Ασκήσεις στα social media υπόσχονται βελτίωση της όρασης και εξαφάνιση της μυωπίας, αλλά οι ειδικοί θέτουν το ερώτημα αν τα μάτια «γυμνάζονται».
Οι ασκήσεις για τα μάτια που κυκλοφορούν στα social media δεν μπορούν να θεραπεύσουν τη μυωπία ούτε να βελτιώσουν μόνιμα την όραση, ξεκαθαρίζουν οι ειδικοί, καθώς η όραση εξαρτάται από σύνθετους βιολογικούς μηχανισμούς και όχι από απλή μυϊκή ενδυνάμωση. Ωστόσο, ορισμένες στοχευμένες ασκήσεις και διαλείμματα από την οθόνη μπορούν να βοηθήσουν στην οπτική άνεση και σε συγκεκριμένα προβλήματα συντονισμού των ματιών, χωρίς να αντικαθιστούν την ιατρική διόρθωση όπου χρειάζεται.
Πιο αναλυτικά
Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κυκλοφορούν ασκήσεις που υπόσχονται να «γυμνάσουν» τα μάτια και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και να εξαφανίσουν τη μυωπία. Μπορούμε όμως πράγματι να «εκπαιδεύσουμε» την όρασή μας όπως γυμνάζουμε τους μύες μας;
Γνωρίζουμε τις ασκήσεις μυϊκής ενδυνάμωσης για να σμιλεύσουμε το σώμα μας, όμως πολύ λιγότερο γνωστές είναι εκείνες που απευθύνονται στα μάτια. Παρ’ όλα αυτά, τα τελευταία χρόνια, η λεγόμενη «γυμναστική των ματιών» κάνει όλο και πιο συχνά την εμφάνισή της σε TikTok, Instagram και YouTube.
Κυκλικές κινήσεις, εναλλαγή μεταξύ κοντινής και μακρινής όρασης, ασκήσεις συγκέντρωσης, αλλά και τεχνικές χαλάρωσης: Οι μέθοδοι που προτείνονται είναι πολλές και συχνά συνοδεύονται από ιδιαίτερα δελεαστικές υποσχέσεις.
Ορισμένα βίντεο υποστηρίζουν ότι, αν γυμνάζουμε καθημερινά τα μάτια μας, μπορούμε να βελτιώσουμε την όρασή μας, να μειώσουμε την εξάρτησή μας από τα γυαλιά ή ακόμη και να απαλλαγούμε από τη μυωπία.
Μια ιδέα που μπορεί να ακούγεται λογική: Άλλωστε, τα μάτια περιβάλλονται από μύες και η όραση βασίζεται σε διαφορετικούς μηχανισμούς, οι οποίοι μπορούν να ενεργοποιηθούν και να εξασκηθούν.
Μπορούμε, όμως, πράγματι να «γυμνάσουμε» τα μάτια μας όπως θα γυμνάζαμε οποιονδήποτε άλλο μυ του σώματος; Και, κυρίως, μπορούν αυτές οι ασκήσεις να αλλάξουν μόνιμα την όρασή μας;
Ο δρ. Maxime Delbarre, χειρουργός οφθαλμίατρος μίλησε στο Gala.fr σχετικά και ξεκαθάρισε πως δεν μπορούμε πραγματικά να «γυμνάσουμε» τα μάτια μας, τουλάχιστον όχι με την έννοια που δίνουμε στη μυϊκή ενδυνάμωση. «Σε αντίθεση με μια ευρέως διαδεδομένη αντίληψη, τα μάτια δεν λειτουργούν όπως ένας δικέφαλος μυς, τον οποίο μπορούμε να ενδυναμώσουμε μέσω της άσκησης», εξηγεί ο δρ. Maxime Delbarre.
Πράγματι, αρκετοί μύες επιτρέπουν στα μάτια να κινούνται και να συντονίζονται μεταξύ τους, όμως η εκγύμνασή τους δεν αρκεί για να βελτιώσει την οπτική οξύτητα ή να διορθώσει μια διαθλαστική ανωμαλία. Η όραση εξαρτάται από πολλούς παράγοντες: Τον κερατοειδή, τον φακό του ματιού, το μήκος του βολβού, τον αμφιβληστροειδή αλλά και τον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος επεξεργάζεται τις οπτικές πληροφορίες.
Στην περίπτωση της μυωπίας, για παράδειγμα, το πρόβλημα σχετίζεται με τον τρόπο με τον οποίο σχηματίζεται η εικόνα σε σχέση με τον αμφιβληστροειδή. Επομένως, δεν πρόκειται απλώς για έλλειψη μυϊκής «τόνωσης».
«Οι ασκήσεις μπορούν να εξασκήσουν ορισμένες οπτικές λειτουργίες, αλλά δεν μπορούν ούτε να μικρύνουν έναν μυωπικό οφθαλμό ούτε να επαναφέρουν την ελαστικότητα του φακού», διευκρινίζει ο ειδικός.
Ασκήσεις που μπορούν να έχουν όφελος
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι όλες οι ασκήσεις για τα μάτια είναι άχρηστες. Μπορούν να επηρεάσουν ορισμένες συγκεκριμένες λειτουργίες της όρασης, ιδιαίτερα όταν έχει διαπιστωθεί διαταραχή στον συντονισμό των δύο ματιών.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ορθοπτική αποκατάσταση μπορεί να βοηθήσει στην εξάσκηση της σύγκλισης, του συντονισμού αλλά και ορισμένων μηχανισμών που ενεργοποιούνται κατά τη μετάβαση από την κοντινή στη μακρινή όραση.
Πρόκειται, επομένως, για στοχευμένη θεραπευτική παρέμβαση, η οποία πραγματοποιείται στο πλαίσιο ιατρικής παρακολούθησης και όχι για μια «προπόνηση» που αποσκοπεί στη συνολική βελτίωση της όρασης.
Η διάκριση αυτή είναι σημαντική: Το να εξασκεί κάποιος μια συγκεκριμένη οπτική λειτουργία δεν σημαίνει ότι διορθώνει μια οπτική ανωμαλία. Οι ασκήσεις μπορούν, επομένως, να έχουν θέση σε ορισμένα συγκεκριμένα προβλήματα, όμως δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την κατάλληλη διόρθωση όταν αυτή είναι απαραίτητη.
Και τι γίνεται με την οπτική κόπωση;
Πιθανότατα, σε αυτόν τον τομέα οι ασκήσεις που προτείνονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορεί να έχουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον.
Έπειτα από αρκετές ώρες μπροστά σε έναν υπολογιστή ή ένα smartphone, είναι συνηθισμένο να αισθανόμαστε ένταση, ξηρότητα ή κόπωση στα μάτια. Το να κοιτάζουμε τακτικά σε μακρινή απόσταση και να κάνουμε διαλείμματα βοηθά, μεταξύ άλλων, να διακόψουμε την παρατεταμένη κοντινή όραση και μπορεί να βελτιώσει την οπτική άνεση.
Και εδώ, όμως, είναι σημαντικό να διαχωρίζουμε την άνεση από τη διόρθωση της όρασης. Ένα άτομο μπορεί να αισθάνεται ότι βλέπει καλύτερα, αφού ξεκουράσει τα μάτια του, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η μυωπία, ο αστιγματισμός ή η υπερμετρωπία του έχουν εξαφανιστεί.
Οι συγκεκριμένες διαταραχές αποτελούν διαθλαστικές ανωμαλίες και, όταν υπάρχουν, απαιτούν την κατάλληλη διόρθωση.
Διαβάστε το αρχικό δημοσίευμα Θέλετε καλύτερη όραση; Μπορεί η «γυμναστική» των ματιών να κάνει τη διαφορά; στο InStyle.
