ΓΡΙΠΗ: ΓΙΑΤΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΛΟ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑ ΚΑΙ ΠΩΣ ΝΑ ΘΩΡΑΚΙΣΕΤΕ ΤΟΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΣΑΣ

Η φετινή γρίπη παρουσιάζει ιδιαίτερα έντονη έξαρση, με τα κρούσματα, τις νοσηλείες και τους θανάτους να αυξάνονται, κυρίως εξαιτίας της επικράτησης νέας παραλλαγής του ιού H3N2. Παρότι το εμβόλιο προσφέρει περιορισμένη κάλυψη απέναντί της, εξακολουθεί να συμβάλλει στη μείωση της σοβαρότητας της νόσου.

Η αντιμετώπιση της γρίπης χρειάζεται προσοχή και σωστή φροντίδα των συμπτωμάτων, με επαρκή ενυδάτωση, κατάλληλη διατροφή και ανάπαυση. Βότανα και συμπληρώματα ενδέχεται να ενισχύσουν την ανάρρωση, ενώ όσοι ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου χρειάζεται να επικοινωνούν χωρίς καθυστέρηση με γιατρό.

Η έγκυρη ενημέρωση και η πρόληψη παίζουν καθοριστικό ρόλο στον περιορισμό των επιπτώσεων της γρίπης.

Διαβάστε παρακάτω

Λέξεις: Σύλβια Καραλιόλιου

Η φετινή γρίπη δεν μοιάζει με μια λοίμωξη που θα περάσει γρήγορα. Δεν πρόκειται για τη συνηθισμένη χειμερινή ίωση που αντιμετωπίζεται με λίγες ημέρες στο κρεβάτι. Η εμφάνισή της ήταν δυναμική και ήρθε νωρίτερα σε σχέση με άλλες χρονιές, με περισσότερα περιστατικά και νοσηλείες, αλλά και συμπτώματα που διαρκούν περισσότερο. Πολλές χώρες κάνουν πλέον λόγο για επιδημία. Τα διεθνή στοιχεία των τελευταίων ημερών κατατάσσουν τον φετινό κύκλο ανάμεσα στους εντονότερους της τελευταίας δεκαετίας, και αυτό δεν συμβαίνει τυχαία.

Ρεπορτάζ που δημοσίευσαν τις τελευταίες ημέρες μεγάλα διεθνή μέσα, μεταξύ των οποίων το Reuters, το Associated Press και το Wired, καταγράφουν εκατομμύρια ανθρώπους που έχουν νοσήσει, δεκάδες χιλιάδες νοσηλείες και χιλιάδες θανάτους, κυρίως μεταξύ ηλικιωμένων και ατόμων με υποκείμενα νοσήματα. Σε κάποιες περιοχές οι νοσηλείες έχουν φτάσει σε επίπεδα που είχαν να παρατηρηθούν επί χρόνια και πολλά νοσοκομεία αντιμετωπίζουν μεγάλη πίεση. Η έξαρση δεν αφορά μόνο μία χώρα: καταγράφεται παράλληλα στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη, ένδειξη ότι ο ιός εξαπλώνεται γρήγορα και αποτελεσματικά.

Η ιδιαίτερη ένταση της γρίπης φέτος συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με την επικράτηση νέας παραλλαγής του ιού τύπου Α H3N2. Το υποστέλεχος αυτό δεν είχε συμπεριληφθεί στη σύνθεση του φετινού αντιγριπικού εμβολίου. Σε άρθρο μου είχα επισημάνει από νωρίς πως δεν αναμενόταν φέτος η αποτελεσματικότητα που έχουμε συνηθίσει τα προηγούμενα χρόνια. Δεν ευθύνεται κάποιο πρόβλημα με το εμβόλιο, αλλά το γεγονός ότι ο ιός μεταλλάχθηκε ταχύτερα από όσο ήταν δυνατό να προβλεφθεί.

Χρειάζεται, ωστόσο, να γίνει σαφές ότι η ατελής κάλυψη της νέας παραλλαγής δεν ακυρώνει την αξία του εμβολίου. Αντίθετα, εξακολουθεί να περιορίζει αισθητά τη σοβαρότητα της νόσου, τις πιθανότητες επιπλοκών και τις νοσηλείες. Παρ’ όλα αυτά, φέτος καταγράφονται περισσότερα κρούσματα και ανάμεσα σε εμβολιασμένους, γεγονός που προκαλεί σύγχυση και μπορεί εύκολα να οδηγήσει σε λανθασμένα συμπεράσματα.

Η γρίπη δεν είναι ένας συνηθισμένος ιός και δικαίως έχει χαρακτηριστεί βασιλιάς των ιών. Αυτό δεν οφείλεται στο ότι είναι πάντοτε ο πιο θανατηφόρος, αλλά στην εξαιρετική ικανότητά του να προσαρμόζεται. Χάρη σε έναν ξεχωριστό συνδυασμό μηχανισμών, μπορεί να παρακάμπτει την ανοσία μας. Με τις μικρές, διαρκείς μεταβολές στην επιφάνειά του, γνωστές ως antigenic drift, μειώνεται η αποτελεσματικότητα των αντισωμάτων. Παράλληλα, αν και σπανιότερα, μπορεί να υποστεί μεγάλες γενετικές αλλαγές και να προκύψουν εντελώς νέα στελέχη. Γι’ αυτό απαιτείται νέο εμβόλιο κάθε χρόνο και δεν είναι εφικτό να μιλάμε για απόλυτη προστασία.

Σε αυτή τη συγκυρία, χρειάζεται να εξετάσουμε όχι μόνο τους τρόπους προφύλαξης, αλλά και τα βήματα που πρέπει να ακολουθήσουμε αν αρρωστήσουμε. Πολλοί είναι πιθανό να νοσήσουν, ενώ η φροντίδα που θα ακολουθήσουν στις πρώτες ημέρες επηρεάζει σημαντικά τόσο τη διάρκεια όσο και τη βαρύτητα της γρίπης.

<glomex-integration integration-id=”40599w17mggcy6o3″ playlist-id=”

auto

“>

Με το που εμφανιστεί η γρίπη, το πρώτο βήμα είναι να διακοπούν οι δραστηριότητες και να παραμείνει κανείς στο σπίτι. Δεν πρέπει να επιχειρήσει να «το παλέψει» πηγαίνοντας στη δουλειά ή διατηρώντας το συνηθισμένο του πρόγραμμα. Η γρίπη δεν είναι ένα απλό κρυολόγημα, αλλά λοίμωξη που επηρεάζει όλο τον οργανισμό και τον εξαντλεί, προκαλώντας έντονη φλεγμονή, πόνους στους μύες, κόπωση και συχνά πυρετό. Το σώμα χρειάζεται ενέργεια για να καταπολεμήσει τον ιό, επομένως δεν πρέπει να τη σπαταλά σε άλλες δραστηριότητες.

Η επαρκής ενυδάτωση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο πυρετός και η φλεγμονή αυξάνουν την απώλεια υγρών, ενώ η αφυδάτωση κάνει τα συμπτώματα χειρότερα. Προτιμήστε νερό, ζεστά ροφήματα και αφεψήματα, αποφεύγοντας τα παγωμένα και το αλκοόλ. Τα ζεστά υγρά συμβάλλουν τόσο στη ρευστοποίηση των εκκρίσεων όσο και στην ανακούφιση του λαιμού.

Ανάμεσα στις επιλογές που αξίζουν ξεχωριστή μνεία είναι η κοτόσουπα με κόκκαλα, εφόσον πρόκειται για ζωμό που σιγομαγειρεύεται επί ώρες και όχι για μια γρήγορη εκδοχή. Δεν αποτελεί μόνο ένα φαγητό παρηγοριάς: προσφέρει ηλεκτρολύτες, αμινοξέα όπως η γλυκίνη και η προλίνη, κολλαγόνο, καθώς και συστατικά που στηρίζουν τη φλεγμονώδη απόκριση και την επούλωση των ιστών. Σε σχεδόν όλους τους πολιτισμούς, άλλωστε, ο ζωμός είναι παραδοσιακά η τροφή που προσφέρεται σε όποιον αρρωστήσει.

Όσο διαρκεί η γρίπη, προτιμάμε ήπιες και απλές τροφές, χωρίς να αναγκάζουμε τον οργανισμό να δεχτεί βαριά γεύματα όταν δεν υπάρχει όρεξη. Μπορούν να βοηθήσουν μικρές μερίδες, σούπες, ρύζι, πατάτα και γιαούρτι, εφόσον γίνεται ανεκτό. Καλό είναι να μένουν εκτός τα πολύ λιπαρά φαγητά, η υπερβολική ζάχαρη και το αλκοόλ. Δεν επιδιώκουμε να αναπληρώσουμε θερμίδες, αλλά να δώσουμε στήριξη χωρίς πρόσθετη επιβάρυνση.

Υποστηρικτικά μπορούν να δράσουν και ορισμένα βότανα: το τσάι του βουνού, το φασκόμηλο, το θυμάρι και το χαμομήλι έχουν ήπιες καταπραϋντικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες. Για τη ναυτία και τη φλεγμονή ίσως βοηθήσει το τζίντζερ, ενώ το μέλι μπορεί να μαλακώσει τον ερεθισμένο λαιμό και να ανακουφίσει από τον βήχα, αρκεί να μπει σε χλιαρό και όχι καυτό ρόφημα. Αυτές οι επιλογές δεν θεραπεύουν τη γρίπη, μπορούν όμως να κάνουν την πορεία της πιο ήπια.

Στην οξεία φάση, ο ψευδάργυρος συγκαταλέγεται στα πιο χρήσιμα συμπληρώματα, καθώς συμμετέχει άμεσα στην αντιική άμυνα. Για κάποιους ανθρώπους, η βιταμίνη C ενδέχεται να περιορίσει τόσο τη διάρκεια όσο και την ένταση των συμπτωμάτων. Η βιταμίνη D στηρίζει το ανοσοποιητικό, ειδικά όταν τα επίπεδά της είναι χαμηλά, χωρίς όμως να λειτουργεί ως άμεσο αντιπυρετικό. Το μαγνήσιο ενδέχεται να προσφέρει βοήθεια στις μυαλγίες, τις κράμπες και την έντονη κόπωση. Για όλα χρειάζεται μέτρο: όχι υπερβολές και όχι προσδοκία μιας μαγικής λύσης.

Συχνά παραγνωρίζεται, παρότι αποτελεί ισχυρό σύμμαχο στην ανάρρωση, ο ύπνος. Κατά τη διάρκειά του το ανοσοποιητικό σύστημα δουλεύει πιο αποτελεσματικά και κανένα συμπλήρωμα δεν μπορεί να πάρει τη θέση του. Αν παρουσιαστεί πυρετός, τα απλά αντιπυρετικά χρησιμοποιούνται για να ανακουφίσουν και να περιορίσουν την καταπόνηση του οργανισμού, όχι για να εξαφανιστεί κάθε δέκατο.

Οι άνθρωποι που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου χρειάζεται να δείξουν ιδιαίτερη προσοχή. Ηλικιωμένοι και άτομα με καρδιαγγειακά ή αναπνευστικά νοσήματα, διαβήτη ή ανοσοκαταστολή πρέπει να επικοινωνούν εγκαίρως με γιατρό. Εφόσον δοθούν νωρίς, ορισμένα αντιιικά φάρμακα μπορούν να περιορίσουν τη διάρκεια της γρίπης και τις επιπλοκές της. Για αυτές τις ομάδες, η απλή αναμονή μέχρι να περάσει η νόσος μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνη.

Ακόμη κι όταν υποχωρήσει ο πυρετός, δεν είναι σωστό να επιστρέφουμε αμέσως στους κανονικούς ρυθμούς. Η γρίπη συχνά αφήνει πίσω της έντονη εξάντληση, η οποία ενδέχεται να κρατήσει εβδομάδες. Η βιαστική επάνοδος σε έντονη άσκηση ή σε συνθήκες στρες αυξάνει την πιθανότητα υποτροπής και επιπλοκών, ακόμη και καρδιακών. Χρειάζεται χρόνος ώστε ο οργανισμός να ανακτήσει πλήρως τις δυνάμεις του.

Δεν χρειάζεται να μας προκαλεί πανικό η γρίπη, όμως δεν πρέπει και να την αντιμετωπίζουμε αψήφιστα. Πρόκειται για ιό με μεγάλη ικανότητα προσαρμογής, έναν πραγματικό βασιλιά ανάμεσα στους ιούς. Η σωστή πληροφόρηση, η πρόληψη, η υπεύθυνη στάση όταν αρρωσταίνουμε και η υποστήριξη του οργανισμού μπορούν να μειώσουν σημαντικά τη διάρκεια της νόσου και τις επιπτώσεις της. Αυτή η γνώση αξίζει να διαδίδεται, αφού η κατάλληλη πληροφορία την κατάλληλη στιγμή μπορεί να κάνει τη διαφορά.

*Η Σύλβια Καραλιόλιου είναι γιατρός