ΠΩΣ ΝΑ ΔΙΑΤΗΡΗΣΕΤΕ ΤΗ ΜΝΗΜΗ ΣΑΣ: 6 ΑΠΛΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ

Η νόσος Aλτσχάιμερ είναι η συχνότερη αιτία νευρογνωστικών διαταραχών στις μεγαλύτερες ηλικίες και συνδέεται με προοδευτική απώλεια της μνήμης και άλλων γνωστικών ικανοτήτων, καθώς ο εγκέφαλος υφίσταται συγκεκριμένες μεταβολές. Αν και παράγοντες όπως η κληρονομικότητα δεν εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εμάς, υπάρχουν και άλλοι που επηρεάζονται από τον τρόπο ζωής και τη συνολική υγεία.

Σε αυτούς ακριβώς τους παράγοντες στρέφεται μεγάλο μέρος της έρευνας για την πρόληψη. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αλτσχάιμερ, η οποία τιμήθηκε τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου, το Observatoire B2V des Mémoires διευκρινίζει πως δεν υποστηρίζει ότι μία συγκεκριμένη συνήθεια μπορεί να αποτρέψει τη νόσο. Η τακτική κίνηση, η φροντίδα της καρδιάς, η ισορροπημένη διατροφή, η επαφή με άλλους ανθρώπους και η πνευματική δραστηριότητα είναι, ωστόσο, στοιχεία που μπορούν να στηρίξουν τη γνωστική υγεία όσο περνούν τα χρόνια.

Άρα, το ζητούμενο δεν είναι να βρεθεί μία μοναδική συνήθεια με προστατευτική δράση για τον εγκέφαλο, αλλά να χτιστεί σταδιακά ένας συνδυασμός ωφέλιμων επιλογών που θα διατηρηθούν μακροπρόθεσμα.

Οι 6 καθημερινές επιλογές που βοηθούν τη μνήμη

1. Βάλτε την κίνηση στη ρουτίνα σας

Για να υποστηρίξετε την υγεία του εγκεφάλου δεν είναι απαραίτητο να ακολουθείτε ένα εξαντλητικό πλάνο άσκησης. Ένας περίπατος, το ποδήλατο, το κολύμπι, η κηπουρική ή οποιαδήποτε άλλη μορφή άθλησης μπορεί να σας κρατήσει δραστήριους. Εκτός των άλλων, η σωματική άσκηση ενισχύει την καρδιαγγειακή υγεία, η οποία αποτελεί έναν από τους παράγοντες που σχετίζονται με τον κίνδυνο γνωστικής εξασθένησης. Επομένως, προτεραιότητα έχει η συχνή κίνηση και ο περιορισμός των πολλών ωρών καθισιού. Ένας σύντομος περίπατος κάθε μέρα ενδέχεται να προσφέρει περισσότερα από μια σποραδική προπόνηση και στη συνέχεια πολλές ημέρες αδράνειας. Η πιο χρήσιμη επιλογή είναι να διαλέξετε κάτι που χωρά πραγματικά στο πρόγραμμά σας και μπορείτε να συνεχίσετε για μεγάλο διάστημα.

2. Παρακολουθείτε την πίεση και την καρδιαγγειακή λειτουργία

Η λειτουργία της καρδιάς και εκείνη του εγκεφάλου είναι στενά συνδεδεμένες. Καταστάσεις όπως η υπέρταση, ο διαβήτης και άλλοι καρδιαγγειακοί κίνδυνοι μπορούν να έχουν αντίκτυπο και στον εγκέφαλο. Για τον λόγο αυτό, χρήσιμο είναι να μετράτε την αρτηριακή πίεση, να ελέγχετε το σάκχαρο όταν χρειάζεται και να μην παραλείπετε την ιατρική παρακολούθηση. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μέτρηση πρέπει να γίνεται εμμονή, αλλά ότι αξίζει να διαχειρίζεστε τους παράγοντες κινδύνου που είναι δυνατό να ελεγχθούν. Η διατήρηση καλής καρδιαγγειακής κατάστασης υποστηρίζει συνολικά τη σωστή λειτουργία του οργανισμού και του εγκεφάλου.

3. Επιλέγετε ποικιλία στο πιάτο αντί για μία «θαυματουργή» τροφή

Χρειάζεται επιφύλαξη απέναντι στους ισχυρισμούς ότι συγκεκριμένα τρόφιμα ή συμπληρώματα «ενισχύουν» τη μνήμη. Κανένα συστατικό, όταν καταναλώνεται μεμονωμένα, δεν μπορεί να εξασφαλίσει προστασία από το Αλτσχάιμερ. Μια ισορροπημένη διατροφή με πολλές διαφορετικές επιλογές καλύπτει καλύτερα τις ανάγκες του οργανισμού και ευνοεί τη συνολική υγεία. Στο καθημερινό μενού μπορούν να έχουν θέση τα φρούτα, τα λαχανικά, τα όσπρια, τα δημητριακά, οι πηγές πρωτεΐνης και τα καλά λιπαρά. Συνεπώς, το βάρος δεν χρειάζεται να πέφτει σε κάποιο «θαυματουργό» χάπι ή superfood, αλλά στη διατροφή ως σύνολο.

4. Μειώστε τον κίνδυνο τραυματισμών στο κεφάλι

Οι κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, κυρίως όταν συμβαίνουν ξανά και ξανά, εξετάζονται ως πιθανοί παράγοντες που συνδέονται με γνωστικές διαταραχές σε μεταγενέστερη ηλικία. Έτσι, σε δραστηριότητες όπου υπάρχει κίνδυνος, χρειάζεται να χρησιμοποιείτε την κατάλληλη προστασία για το κεφάλι και να μην υποτιμάτε μια διάσειση ή οποιονδήποτε άλλο τραυματισμό. Μετά από ένα χτύπημα, η επάνοδος στην άσκηση πρέπει να γίνεται με τρόπο που να ανταποκρίνεται στην εκάστοτε κατάσταση. Η σύσταση έχει ιδιαίτερη σημασία σε αθλήματα όπου οι συγκρούσεις και τα χτυπήματα στο κεφάλι είναι πιθανότερα. Δεν χρειάζεται, βέβαια, να φοβάστε κάθε μικρό χτύπημα· αρκεί να ακολουθείτε τις σωστές οδηγίες όταν ο κίνδυνος είναι γνωστός.

5. Διατηρείτε τη μάθηση ενεργή για ενίσχυση του γνωστικού αποθέματος

Για να ενισχύετε τη μνήμη σας, μπορείτε να διαβάζετε, να γράφετε, να μαθαίνετε μια ξένη γλώσσα, να δοκιμάζετε μια καινούργια ασχολία ή απλώς να διατηρείτε το ενδιαφέρον σας για όσα εξελίσσονται γύρω σας. Άλλωστε, η καινοτομία αρέσει στον εγκέφαλο. Μέσα από τέτοιες δραστηριότητες διατηρείται αυτό που οι επιστήμονες ονομάζουν «γνωστικό απόθεμα»: η δυνατότητα του εγκεφάλου να προσαρμόζεται αποτελεσματικότερα σε μεταβολές οι οποίες οφείλονται στη γήρανση ή σε συγκεκριμένες εγκεφαλικές βλάβες. Μεταξύ των παραγόντων που σχετίζονται με την πιθανότητα εκδήλωσης Αλτσχάιμερ βρίσκεται και το μορφωτικό επίπεδο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι το γνωστικό απόθεμα χτίζεται αποκλειστικά στο σχολείο. Ο εμπλουτισμός του μπορεί να συνεχίζεται σε κάθε ηλικία. Επομένως, δεν είναι απαραίτητο να ασχολούμαστε ασταμάτητα με γρίφους. Η περιέργεια, η απόκτηση νέων γνώσεων και η εναλλαγή των ασχολιών αποτελούν ήδη έναν καλό τρόπο για να κρατάμε τον εγκέφαλό μας ενεργό.

6. Μην παραμελείτε την κοινωνική σας ζωή

Ενεργός είναι και ο εγκέφαλος που αλληλεπιδρά με όσα υπάρχουν γύρω του. Οι συναντήσεις με αγαπημένα πρόσωπα, οι συζητήσεις, η συμμετοχή σε ομαδικές δράσεις, τα χόμπι, αλλά και η ενασχόληση με διαφορετικά σχέδια ή εγχειρήματα δίνουν ευκαιρίες να κινητοποιηθούν ποικίλες γνωστικές λειτουργίες. Δεν χρειάζεται να αναζητάτε εκείνη τη δραστηριότητα που θεωρείται δήθεν «καλύτερη» για τη μνήμη από όλες τις υπόλοιπες. Η ποικιλία, αντιθέτως, φαίνεται πως προσφέρει περισσότερα σε σύγκριση με τη μηχανική επανάληψη μίας και μοναδικής άσκησης. Μπορεί ένα παιχνίδι μνήμης να προσφέρει διασκέδαση, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι από μόνο του μπορεί να αποτρέψει τη νόσο Αλτσχάιμερ. Οι έξοδοι, η επικοινωνία, η μάθηση, η κίνηση και η διατήρηση σχεδίων και στόχων στη ζωή συνεισφέρουν κυρίως στο να παραμένει το περιβάλλον μας πλούσιο και διεγερτικό όσο περνούν τα χρόνια.