Φύση και ανοσοποιητικό: Τι δείχνουν οι επιστημονικές μελέτες για τη σχέση τους

Μελέτες για τη δασοθεραπεία κατέγραψαν ενδείξεις επίδρασης σε κύτταρα του ανοσοποιητικού, αλλά εξέτασαν μόλις έξι έρευνες με συνολικά 79 συμμετέχοντες και δεν τεκμηριώνουν προστασία από λοιμώξεις

Newsroom · 4′ ανάγνωση
Φύση και ανοσοποιητικό: Τι δείχνουν οι επιστημονικές μελέτες για τη σχέση τους

Η επαφή με το φυσικό περιβάλλον μπορεί να προσφέρει περισσότερα από μια σύντομη απόδραση από την καθημερινότητα: είτε πρόκειται για έναν περίπατο στη θάλασσα, μια βόλτα στο πάρκο ή χρόνο σε ένα δάσος. Έχει συνδεθεί με ενισχυμένη ψυχική ευεξία, χαμηλότερο στρες και ενδεχόμενα οφέλη για τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.

Εδώ και χρόνια, οι επιστήμονες εξετάζουν πώς το περιβάλλον όπου ζούμε συνδέεται με την υγεία. Τα δεδομένα, πάντως, δεν επαρκούν ακόμη για να υποστηρίξουμε πως ένας περίπατος στη φύση προφυλάσσει από τις λοιμώξεις, αν και ορισμένα ευρήματα είναι ιδιαίτερα ενδιαφέροντα.

Η επιστημονική έρευνα για τη σύνδεση φύσης και υγείας

Οι ερευνητές στρέφουν το ενδιαφέρον τους, μεταξύ άλλων, στη σύνδεση της μικροβιακής ποικιλίας που υπάρχει στη φύση με το ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα.

Πολλοί διαφορετικοί μικροοργανισμοί βρίσκονται στο χώμα, στα φυτά και στα δέντρα. Η επαφή με τη φύση ενδέχεται να επιδρά στο μικροβίωμα, το σύνολο των μικροοργανισμών του σώματος που συμβάλλουν σε βασικές λειτουργίες, όπως η ρύθμιση της ανοσολογικής απόκρισης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗΚοινωνική κόπωση: Γιατί κουράζεσαι μετά από μια έξοδο που απόλαυσες;
Γυναίκα περπατά στο πάρκο.
Credit: 123RF /
cc0collection

Δεν προκύπτει από αυτό ότι χρειάζεται να εκτεθούμε σκόπιμα σε μικρόβια ή να αγνοήσουμε τους κανόνες υγιεινής. Αντίθετα, η συνηθισμένη επαφή με ένα περιβάλλον πλούσιο σε ποικιλία αποτελεί ένα ενδιαφέρον αντικείμενο επιστημονικής μελέτης.

Η παραμονή στο δάσος και όσα εξετάζουν οι ειδικοί

Γνωρίζετε τη «δασοθεραπεία», γνωστή και ως forest bathing; Η πρακτική προέρχεται από την Ιαπωνία και περιλαμβάνει ήρεμη παραμονή και περπάτημα στο δάσος, με σκοπό να μειωθεί η καθημερινή ένταση.

Οι επιστήμονες μελετούν, μεταξύ άλλων, τα φυτονκίδια (phytoncides), δηλαδή τις φυσικές πτητικές ουσίες που εκλύουν στο περιβάλλον φυτά και δέντρα.

Γυναίκα κάνει δασοθεραπεία ή αλλιών forest bathing... μπάνιο δάσους....
Credit: 123RF

Ορισμένες μελέτες έχουν εξετάσει αν η εισπνοή αυτών των ουσιών μπορεί να επηρεάσει τη δραστηριότητα συγκεκριμένων κυττάρων του ανοσοποιητικού, όπως τα φυσικά φονικά κύτταρα (Natural Killer ή NK cells). Πρόκειται για κύτταρα που συμμετέχουν στην άμυνα του οργανισμού απέναντι σε ιούς και σε ορισμένα παθολογικά κύτταρα.

Το 2024 δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Pharmacological Research – Natural Products συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση, η οποία αξιολόγησε έξι μελέτες με συνολικά 79 συμμετέχοντες. Τα ευρήματα έδειξαν θετικές ενδείξεις για τη δραστηριότητα ορισμένων ανοσολογικών κυττάρων. Επειδή, όμως, οι συμμετέχοντες ήταν λίγοι, απαιτούνται περισσότερες έρευνες για ασφαλή συμπεράσματα.

Η μείωση του στρες και η φροντίδα της υγείας

Σημαντικό ρόλο έχει και η σύνδεση του χρόνου στη φύση με το στρες. Όταν η καθημερινή πίεση διαρκεί για μεγάλο διάστημα, είναι δυνατόν να επηρεάσει πολλές λειτουργίες του οργανισμού, ανάμεσά τους και τη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού.

Η απομάκρυνση από τους γρήγορους ρυθμούς της πόλης, η ήρεμη κίνηση και η παραμονή σε ένα φυσικό περιβάλλον μπορούν να συμβάλουν στη χαλάρωση και στη βελτίωση της διάθεσης.

Για να περάσετε περισσότερο χρόνο έξω, δεν είναι απαραίτητη μια οργανωμένη εκδρομή στο βουνό. Μπορείτε να κάνετε έναν περίπατο σε κοντινό πάρκο, να μείνετε για λίγο σε έναν κήπο ή να περπατήσετε πλάι στη θάλασσα.

Οι υπαίθριοι χώροι και η προστασία την εποχή των ιώσεων

Η επιλογή να μείνουμε σε εξωτερικό χώρο προσφέρει και ένα επιπλέον πρακτικό όφελος, κυρίως το φθινόπωρο και τον χειμώνα.

Σε κλειστούς χώρους με πολύ κόσμο οι αναπνευστικοί ιοί μεταδίδονται πιο εύκολα. Τα μολυσματικά σωματίδια μπορεί να συγκεντρώνονται στον αέρα, ιδίως όταν ο εξαερισμός δεν επαρκεί.

Γυναίκα μέσης ηλικίας περπατά στο πάρκο
Credit: 123RF

Η κίνηση του αέρα σε εξωτερικό περιβάλλον διασκορπίζει τα σωματίδια ταχύτερα και έτσι μειώνεται ο κίνδυνος μετάδοσης. Δεν αποκλείεται, βέβαια, να κολλήσουμε μια ίωση σε υπαίθρια συνάντηση· γενικά, όμως, οι συνθήκες είναι καλύτερες από εκείνες ενός κλειστού χώρου με ανεπαρκή αερισμό.

Απλοί τρόποι να φέρουμε τη φύση στην καθημερινότητα

Δεν απαιτούνται μεγάλες αλλαγές στο πρόγραμμά σας για να περνάτε περισσότερο χρόνο έξω. Δοκιμάστε να υιοθετήσετε μερικές εύκολες συνήθειες:

Κάντε περίπατο σε πάρκο: Για την καθημερινή σας βόλτα, προτιμήστε έναν πράσινο χώρο αντί να κινηθείτε αποκλειστικά σε κλειστούς χώρους.

Αφιερωθείτε στην κηπουρική: Περιποιηθείτε τα φυτά σας και περάστε ευχάριστα χρόνο έξω, ερχόμενοι παράλληλα σε επαφή με το φυσικό περιβάλλον.

Γυναίκα μεταφέρει με το καρότσι ένα δεντράκι για να το φυτέψει.
Credit: 123RF

Περπατήστε σε μια φυσική διαδρομή: Μια βόλτα στο δάσος ή δίπλα στη θάλασσα μπορεί να προσφέρει μια μικρή ανάπαυλα μέσα στην εβδομάδα.

Κάντε διάλειμμα έξω: Ακόμη και λίγα λεπτά μακριά από οθόνες και κλειστούς χώρους μπορούν να αλλάξουν τη διάθεση και τον ρυθμό της ημέρας.

Tai Chi Walking: Είναι viral τάση ή έχει ουσιαστικά οφέλη;

Ερώτηση της ημέρας: Μπορεί ένας δυναμικός περίπατος να μας τονώσει περισσότερο από τον καφέ;

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
ΕΤΙΚΕΤΕΣ #ΙΑΠΩΝΙΑ

Σήμερα στο COUSCOUS

ΖΩΔΙΑ, ΓΙΟΡΤΕΣ, ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΚΑΙ TV