Βάθεια: Η μανιάτικη πυργοπολιτεία που σε ταξιδεύει στο παρελθόν

Η Βάθεια, εντυπωσιακός οικισμός-πυργοπολιτεία στη Μάνη, φέρνει κοντά την παράδοση και την ιστορία με την ξεχωριστή ομορφιά της φύσης. Χτισμένη σε στρατηγικό σημείο, ξεχωρίζει για τους πύργους, τις εκκλησίες και τα παραδοσιακά κτίσματα, που μαρτυρούν την ιστορική διαδρομή της από τον 16ο αιώνα.

Ο οικισμός γνώρισε πληθυσμιακή μείωση και εγκατάλειψη, όμως ο τουρισμός και οι αναστηλώσεις, που διατήρησαν την παραδοσιακή αρχιτεκτονική του, συνέβαλαν στην αναβίωσή του. Σήμερα, η επίσκεψη στη Βάθεια προσφέρει μια ιδιαίτερη εμπειρία, καθώς συνδυάζει την ιστορία με τη φυσική ομορφιά της περιοχής.

Διαβάστε αναλυτικά παρακάτω:

Κείμενο, φωτογραφία, βίντεο: Θεόφιλος Μπάμπουλης

Ανάμεσα στα ξεχωριστά σημεία της Μάνης, η Βάθεια προβάλλει ως η πιο επιβλητική κορύφωση ενός ήδη μοναδικού τοπίου. Από την Αρεόπολη και μετά, ο επισκέπτης διασχίζει μια διαδρομή με πύργους, παλιές εκκλησίες και παραδοσιακούς οικισμούς, ενώ συναντά τη θάλασσα να σχηματίζει παιχνιδίσματα δίπλα στα άγρια, άνυδρα βουνά. Μετά τα Άλικα, μπορεί να νιώσει πως μαζί με την ηπειρωτική Ευρώπη τελειώνει και η απόλαυση της διαδρομής.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗΕυρώπη: 9 μικρές πόλεις και χωριά που παραμένουν ανέγγιχτα από τον μαζικό τουρισμό

Η Μάνη, ωστόσο, φυλάει για τον επισκέπτη την πιο δυνατή εικόνα της. Η Βάθεια εμφανίζεται ξαφνικά σε μία από τις αλλεπάλληλες στροφές, χτισμένη ψηλά στον λόφο και σε περίοπτη θέση, σαν ακρόπολη. Περίπου 150 κτίσματα —πύργοι, κατοικίες, εκκλησίες και λιοτρίβια— μαζί με σοκάκια και ρούγες συνωστίζονται στο μικρό πλάτωμα της κορυφής. Από εκεί απλώνεται από τη μία η ακτή με τα ποικίλα σχήματά της και από την άλλη τα ξερά και άγρια βουνά.

Εδώ και αιώνες η Βάθεια δεσπόζει στην κορυφή του λόφου, ενώ οι ιστορικές αναφορές στον οικισμό φτάνουν στα μέσα του 16ου αιώνα. Η σημερινή του μορφή άρχισε να διαμορφώνεται κυρίως μετά τον 18ο αιώνα, γνώρισε ακμή τον 19ο και μπήκε σε περίοδο παρακμής στις αρχές του 20ού. Τον 19ο αιώνα κατοικούσαν εκεί περίπου 300 άνθρωποι, που ασχολούνταν με την περιορισμένη καλλιέργεια δημητριακών, την κτηνοτροφία, το κυνήγι, αλλά και την πειρατεία.

Προς το τέλος του 19ου αιώνα οι κάτοικοι στράφηκαν στην ελαιοκαλλιέργεια και κατασκευάστηκαν τέσσερα λιοτρίβια. Από τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα άρχισαν να εγκαταλείπουν τον τόπο και να μετακινούνται στις πόλεις. Έτσι, το 1979 είχαν απομείνει στον παραδοσιακό οικισμό μόλις 11 άνθρωποι, κυρίως ηλικιωμένες γυναίκες που ζούσαν μόνες, σε δύσκολες συνθήκες, απομονωμένες και χωρίς τα απαραίτητα, ανάμεσα σε ερείπια, εγκατάλειψη και αναμνήσεις. Το ηλεκτρικό ρεύμα έφτασε στη Βάθεια το 1980.

Στην πράξη, η Βάθεια είχε μετατραπεί σε εγκαταλελειμμένο χωριό. Την ίδια περίοδο, όμως, ο τουρισμός είχε αρχίσει να φτάνει στα «Μέσα χωριά» της Μάνης και ο ΕΟΤ έδωσε νέα ζωή στον οικισμό. Αναστήλωσε πολλά κτίρια και τα μετέτρεψε σε ξενώνες, διατηρώντας με απόλυτο σεβασμό την παραδοσιακή τους όψη.

Η Βάθεια, λοιπόν, δεν είναι μόνο μια πανέμορφη εικόνα που ο επισκέπτης θαυμάζει με τα μάτια· είναι ένας τόπος που μπορεί και να βιώσει.