Αρχαίο θέατρο των Μυρών: Το ιστορικό μνημείο στο Demre της Τουρκίας

Το αρχαίο θέατρο των Μυρών βρίσκεται στο τουρκικό χωριό Demre, κοντά στις ακτές της Μικράς Ασίας. Η κατασκευή του χρονολογείται μεταξύ του 1ου και του 2ου αιώνα π.Χ.

Μετά την ανακατασκευή του κατά τη ρωμαϊκή εποχή, το θέατρο απέκτησε χωρητικότητα 9.000 θεατών, στοιχείο που φανερώνει τη θέση του στην κοινωνική και πολιτική ζωή της αρχαίας πόλης. Εκεί φιλοξενούνταν όχι μόνο παραστάσεις, αλλά και μονομαχίες, ενώ στις ανασκαφές του 2011 ήρθαν στο φως θεατρικές μάσκες.

Σημαντικοί σταθμοί στην ιστορία των Μυρών είναι η στάση του Αποστόλου Παύλου και η σύνδεση της πόλης με τον Άγιο Νικόλαο. Το θέατρο παραμένει σήμερα ένα αξιόλογο, λιγότερο γνωστό μνημείο της αρχαιότητας, που περιμένει τους επισκέπτες να το ανακαλύψουν.

Διαβάστε παρακάτω

Στο μικρό τουρκικό χωριό Demre, στα παράλια της Μικράς Ασίας, δύσκολα φαντάζεται κανείς ότι βρίσκεται πάνω στα κατάλοιπα μιας από τις πιο εντυπωσιακές πόλεις της αρχαιότητας. Τα Μύρα, περίπου 150 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Αττάλειας, υπήρξαν λιμάνι της αρχαίας Λυκίας και αργότερα ρωμαϊκή επαρχία. Το αρχαίο θέατρό τους, σκαλισμένο σε έναν τεράστιο βράχο, διασώζεται μέχρι σήμερα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗΕυρώπη: 9 μικρές πόλεις και χωριά που παραμένουν ανέγγιχτα από τον μαζικό τουρισμό

Η κατασκευή του θεάτρου των Μυρών τοποθετείται μεταξύ 1ου και 2ου αιώνα π.Χ., ενώ η μορφή που έχει σήμερα οφείλεται σε ρωμαϊκή ανακατασκευή. Οι θέσεις διαμορφώθηκαν πάνω στον φυσικό βράχο και τα ερείπια της σκηνής αποκαλύπτουν τον πλούσιο διάκοσμό της, με κορινθιακά κιονόκρανα, ανάγλυφα, αλλά και μορφές θεών.

Στο κοίλον χωρούσαν 9.000 θεατές, δηλαδή σχεδόν ολόκληρος ο πληθυσμός της αρχαίας πόλης, ένδειξη της αγάπης των κατοίκων για τα θεάματα. Η λειτουργία του θεάτρου δεν περιοριζόταν στην ψυχαγωγία, καθώς αποτελούσε και χώρο πολιτικής συμμετοχής. Μπροστά στην ορχήστρα, στα προεδρία, φαίνεται πως υπήρχαν ειδικά καθίσματα για επισήμους και σημαντικούς χορηγούς της πόλης.

Τα χαραγμένα στα μάρμαρα ονόματα αποκαλύπτουν μια καθημερινή συνήθεια των θεατών: σημείωναν τη θέση τους για να την κρατούν σε κάθε παράσταση. Σε ένα σημείο, μάλιστα, επιγραφή υποδεικνύει το κάθισμα του Γελασίου, ενός μικροπωλητή που προμήθευε το κοινό με φαγητό και ποτό. Η υπηρεσία του θυμίζει αρκετά όσα συναντά κανείς σήμερα στα υπαίθρια θέατρα της χώρας.

Το αρχαίο θέατρο των Μυρών που μετατράπηκε σε αρένα

Τη ρωμαϊκή περίοδο, όπως συνέβη και σε πολλά άλλα θέατρα, οι χρήσεις του θεάτρου των Μυρών φαίνεται πως άλλαξαν για να ανταποκριθούν στις προσδοκίες του κοινού. Στις τραγωδίες και τις κωμωδίες προστέθηκαν οι μονομαχίες και οι θηριομαχίες, με την ορχήστρα να λειτουργεί ως πεδίο μάχης. Ενδεικτική είναι η ειδική κατασκευή στην ορχήστρα, με αποχετευτικό σύστημα για αίμα και νερό, ανάλογο με εκείνο του Κολοσσαίου.

Αρχαιολογικά ευρήματα από τις ανασκαφές των Μυρών

Οι ανασκαφές του 2011 αποκάλυψαν 20 θεατρικές μάσκες, σκαλισμένες στην πέτρα με εντυπωσιακή λεπτομέρεια. Οι μάσκες αποτελούσαν μέρος της «σκευής» των ηθοποιών στις παραστάσεις. Μορφές θεών, σατύρων και τραγικών προσώπων μοιάζουν να κοιτούν από το παρελθόν, σαν να περιμένουν ακόμη μια παράσταση και μια αυλαία.

Η ανακάλυψη των μασκών έγινε σχεδόν δίπλα στους λυκιακούς τάφους, που βρίσκονται στις πλαγιές του ίδιου λόφου.

Η σύνδεση των Μυρών με τον Απόστολο Παύλο και τον Άγιο Νικόλαο

Η διαδρομή των Μυρών συνεχίστηκε και μετά την αρχαιότητα. Ο Απόστολος Παύλος στάθμευσε στην πόλη προτού αναχωρήσει με πλοίο για τη Ρώμη, ενώ τον 4ο αιώνα μ.Χ. εκεί είχε την έδρα του ο Άγιος Νικόλαος, ο γνωστός μας Άι-Βασίλης. Κατά τους βυζαντινούς χρόνους τα Μύρα εξελίχθηκαν σε ισχυρό χριστιανικό κέντρο και το θέατρο σίγησε, χωρίς όμως να ξεχαστεί.

Το αρχαίο θέατρο των Μυρών παραμένει σήμερα επισκέψιμο και επιβλητικό, αν και δεν είναι ευρέως γνωστό, και περιμένει να το ανακαλύψουν οι ταξιδιώτες. Τα Μύρα δεν έχουν ίσως τη φήμη της Εφέσου ή της Περγάμου, όμως το θέατρό τους αποτελεί μια αυθεντική αποκάλυψη από το μακρινό παρελθόν. Μαρτυρά πόσο σημαντικά ήταν και εξακολουθούν να είναι για τον άνθρωπο το θέαμα, η συγκίνηση και το χειροκρότημα.