ΜΕΛΕΤΗ: Ο ΥΠΝΟΣ ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΠΕΝΤΕ ΩΡΕΣ ΤΗ ΝΥΧΤΑ ΣΥΝΔΕΕΤΑΙ ΜΕ ΑΥΞΗΜΕΝΟ ΚΙΝΔΥΝΟ ΓΙΑ 37 ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ

Ο ύπνος κάτω από πέντε ώρες κάθε βράδυ συνδέθηκε με μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης δεκάδων παθήσεων, σύμφωνα με μεγάλη έρευνα που παρακολούθησε σχεδόν 100.000 ενήλικες για περίπου εννέα χρόνια. Παράλληλα, η ανάλυση έδειξε πως όσοι περνούσαν περισσότερο χρόνο σε ύπνο REM και βαθύ ύπνο είχαν συνήθως χαμηλότερο κίνδυνο για διάφορες σοβαρές ασθένειες. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η μακροπρόθεσμη υγεία μπορεί να σχετίζεται τόσο με τη διάρκεια όσο και με τη δομή του ύπνου.

Στην έρευνα εξετάστηκαν στοιχεία 95.559 ατόμων από τη βάση δεδομένων UK Biobank. Οι συμμετέχοντες φορούσαν αδιάκοπα επιταχυνσιόμετρα στον καρπό για επτά ημέρες και νύχτες.

Με τη χρήση αλγορίθμου βαθιάς μάθησης υπολογίστηκαν η συνολική διάρκεια του ύπνου, ο χρόνος σε REM, βαθύ και ελαφρύ ύπνο, αλλά και οι περίοδοι εγρήγορσης μετά την έναρξή του. Εξετάστηκαν ακόμη οι αλλαγές στα πρότυπα ύπνου από τη μια νύχτα στην επόμενη.

Ο περισσότερος ύπνος REM σχετίστηκε με μικρότερο κίνδυνο ασθενειών

Η μεγαλύτερη διάρκεια στη φάση REM συσχετίστηκε με χαμηλότερη συχνότητα εμφάνισης 83 ασθενειών. Κατά την περίοδο παρακολούθησης, κάθε επιπλέον 47,6 λεπτά REM συνδέθηκαν με 26% χαμηλότερο ποσοστό καρδιακής ανεπάρκειας, 46% χαμηλότερο ποσοστό άνοιας και 80% χαμηλότερο ποσοστό νόσου του Πάρκινσον. Περισσότερος βαθύς ύπνος συνδέθηκε με μειωμένο κίνδυνο για επτά παθήσεις, όπως ο διαβήτης τύπου 2 και η μείζων καταθλιπτική διαταραχή.

Στον αντίποδα, η μεγαλύτερη αστάθεια στη διάρκεια και στα μοτίβα του ύπνου μεταξύ διαφορετικών νυχτών, όπως και τα παρατεταμένα διαστήματα εγρήγορσης αφού κάποιος αποκοιμηθεί, συνδέθηκαν με αυξημένο κίνδυνο για διάφορες παθήσεις. Σε αυτές περιλαμβάνονταν οι αγχώδεις διαταραχές και οι διαταραχές που σχετίζονται με τη χρήση ουσιών.

Τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν ότι συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του ύπνου προκαλούν ή προλαμβάνουν άμεσα ασθένειες. Η έρευνα ήταν παρατηρητική, επομένως ενδέχεται να έπαιξαν ρόλο και άλλοι παράγοντες στις συσχετίσεις, όπως η κατάσταση της υγείας, οι συνήθειες ή οι βιολογικές ιδιαιτερότητες των συμμετεχόντων.

Πόσες ώρες ύπνου συνδέθηκαν με τον μικρότερο κίνδυνο

Για αρκετές εκβάσεις υγείας, η σχέση με τη συνολική διάρκεια του ύπνου δεν ήταν γραμμική. Στις περισσότερες παθήσεις που παρουσίασαν αυτό το μοτίβο, ο κίνδυνος ήταν χαμηλότερος για όσους κοιμούνταν έξι έως οκτώ ώρες κάθε βράδυ. Αντίθετα, η μεγαλύτερη συνολική ευαλωτότητα καταγράφηκε στα άτομα με ύπνο κάτω από πέντε ώρες, τα οποία είχαν αυξημένο κίνδυνο για 37 παθήσεις.

Αφού συνυπολόγισαν τον μεγάλο αριθμό συγκρίσεων, οι ερευνητές εντόπισαν συνολικά 156 στατιστικά σημαντικές συσχετίσεις ανάμεσα στα πρότυπα ύπνου και τις νέες διαγνώσεις ασθενειών.

Επιπλέον, καταγράφηκαν σημαντικές μη γραμμικές συσχετίσεις ανάμεσα στη διάρκεια του ύπνου και σε 86 φαινοτυπικά χαρακτηριστικά ασθενειών. Στις 69 από αυτές τις περιπτώσεις, το διάστημα ύπνου που συνδεόταν με τον χαμηλότερο κίνδυνο ήταν έξι έως οκτώ ώρες.

Οι αντικειμενικές μετρήσεις φωτίζουν καλύτερα τον ύπνο

Σε πολλές παλαιότερες έρευνες, οι επιστήμονες βασίζονταν στις εκτιμήσεις των συμμετεχόντων για την ποιότητα του ύπνου τους. Οι αναφορές αυτές, όμως, δεν ταυτίζονται πάντα με τις αντικειμενικές μετρήσεις, κάτι που δυσκολεύει τη διερεύνηση της σύνδεσης συγκεκριμένων σταδίων ύπνου με προβλήματα υγείας που εμφανίζονται αργότερα.

Στην παρούσα έρευνα, οι φορετές συσκευές παρείχαν στοιχεία που επέτρεψαν την ταυτόχρονη εξέταση πολλών παραμέτρων του ύπνου. Ακολούθησε παρακολούθηση των συμμετεχόντων για διάμεσο διάστημα 8,9 ετών, ενώ οι ιατρικοί φάκελοί τους εξετάστηκαν για πιθανές συσχετίσεις με περισσότερες από 1.000 εκβάσεις ασθενειών.

Οι ερευνητές συμπέραναν ότι τα αποτελέσματα υποστηρίζουν τη σημασία του ύπνου διάρκειας περίπου έξι έως οκτώ ωρών για την υγεία των μεσήλικων και των ηλικιωμένων. Ταυτόχρονα, τα ευρήματα αφήνουν να εννοηθεί πως ρόλο μπορεί να παίζει και η κατανομή του ύπνου στις διαφορετικές φάσεις του.

Πηγή: Scitechdaily, ΕΡΤ