Η στολή της εξουσίας: Από τον Ροκφέλερ στον Τζένσεν Χουάνγκ, τον δισεκατομμυριούχο της Nvidia
Η τεχνητή νοημοσύνη εμφάνισε τον επικεφαλής της Nvidia με μπουφάν που δεν φόρεσε ποτέ, ανοίγοντας συζήτηση για την ενδυμασία ως σύμβολο εξουσίας και κύρους

Κάποιος άλλαξε ψηφιακά το μπουφάν του Τζένσεν Χουάνγκ, χωρίς να ανοίξει την ντουλάπα του, να μιλήσει με σχεδιαστή ή να τον πείσει να φορέσει κάτι άλλο. Αρκούσαν μία φωτογραφία και η τεχνητή νοημοσύνη. Έτσι, ο ισχυρός άνδρας της Nvidia παρουσιάστηκε ξαφνικά με ένα ξεχωριστό δερμάτινο μπουφάν, γεμάτο μεταλλικές λεπτομέρειες, σαν να είχε αφήσει για ένα βράδυ τη Silicon Valley και να είχε βρεθεί στη σκηνή ροκ συναυλίας. Το συγκεκριμένο μπουφάν, όμως, δεν το είχε φορέσει ποτέ.

Η φωτογραφία είχε δημιουργηθεί ψηφιακά. Θα αποτελούσε ένα ακόμη παιχνίδι της τεχνητής νοημοσύνης με την πραγματικότητα, αν δεν οδηγούσε σε ένα πιο ενδιαφέρον ερώτημα: γιατί ένας από τους πλουσιότερους ανθρώπους στον κόσμο φορά σχεδόν πάντα τον ίδιο τύπο ρούχου; Για ποιον λόγο ο Στιβ Τζομπς διέθετε δεκάδες ίδια ζιβάγκο και ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ φορούσε επί χρόνια γκρι T-shirts; Ίσως η εξήγηση να σχετίζεται περισσότερο με την ιστορία της εξουσίας παρά με τη μόδα.

Ροκφέλερ: Η γκαρνταρόμπα του αμύθητου πλούτου
Πριν από τη Nvidia, την Apple και τη Meta, η επιχειρηματική σκηνή είχε τον Τζον Ντ. Ροκφέλερ. Ο ιδρυτής της Standard Oil, ανάμεσα στους πλουσιότερους επιχειρηματίες της νεότερης ιστορίας, έζησε σε μια περίοδο με αυστηρούς κανόνες για το ντύσιμο των πλουσίων. Σκούρα κοστούμια, λευκά πουκάμισα, γραβάτες και καπέλα συνέθεταν την εικόνα. Ο ισχυρός επιχειρηματίας δεν χρειαζόταν έντονα χρώματα ή περίτεχνα υφάσματα· η εμφάνισή του όφειλε να αποπνέει σοβαρότητα και αξιοπιστία, αλλά και την αίσθηση του ελέγχου.

Δεν έχει καταγραφεί ότι ο Ροκφέλερ είχε υιοθετήσει, όπως αργότερα ο Στιβ Τζομπς, μια συνειδητή τακτική να ντύνεται κάθε μέρα με τον ίδιο τρόπο. Οι φωτογραφίες του, πάντως, μαρτυρούν ότι το σκούρο ανδρικό κοστούμι είχε καθιερωθεί ως άτυπη στολή της οικονομικής εξουσίας. Δεν εξέφραζε αποκλειστικά τον πλούτο, αλλά και την πειθαρχία, το κύρος και την κοινωνική θέση. Αυτή η συμβολική γλώσσα της ενδυμασίας είχε διαμορφωθεί πολύ πριν εμφανιστούν οι μεγάλοι Αμερικανοί βιομήχανοι.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗΗ φούστα από λουστρίνι επιστρέφει – Πώς τη φορούν η Elsa Hosk και η Tracee Ellis Ross
Όταν οι αυτοκράτορες είχαν περισσότερες στολές από ημέρες
Σε αντίθεση με τους σημερινούς δισεκατομμυριούχους της τεχνολογίας, ο τελευταίος Κάιζερ, Γουλιέλμος Β΄ της Γερμανίας, δεν περιοριζόταν σε ένα συγκεκριμένο ένδυμα. Ιδιαίτερα αγαπούσε τις στρατιωτικές στολές, τις επωμίδες, τα παράσημα και τα διακριτικά των διαφόρων συνταγμάτων. Με κάθε διαφορετική εμφάνιση μπορούσε να επικοινωνεί κάτι για το αξίωμα και την εξουσία του.

Στις αυλές των βασιλιάδων και των αυτοκρατόρων, υφάσματα, κοσμήματα, χρώματα και εμβλήματα λειτουργούσαν ως περίπλοκοι κώδικες ιεραρχίας. Η στολή επέτρεπε στον ηγεμόνα να γίνεται αναγνωρίσιμος προτού καν μιλήσει.

Η παραδοσιακή ενδυμασία εξακολουθεί να συνδέεται με την πολιτισμική ταυτότητα και την επίσημη εκπροσώπηση στις μοναρχίες του Κόλπου. Για παράδειγμα, στη Σαουδική Αραβία, ο μανδύας bisht μπορεί, ιδίως σε επίσημες περιστάσεις, να συμβολίζει κύρος και τελετουργική βαρύτητα. Ένας βασιλιάς που επιλέγει παραδοσιακά ρούχα, βέβαια, δεν έχει τα ίδια κίνητρα με έναν επιχειρηματία που φορά καθημερινά το ίδιο T-shirt. Και στις δύο περιπτώσεις, ωστόσο, η επανάληψη κάνει την εμφάνιση αναγνωρίσιμη.

Στιβ Τζομπς: Τα εκατό μαύρα ζιβάγκο
Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα προσωπικά στιλ της σύγχρονης εποχής καθιερώθηκε από τον Στιβ Τζομπς: μαύρο ζιβάγκο, μπλε τζιν Levi’s 501 και αθλητικά New Balance. Για πολλά χρόνια, η εικόνα του άλλαζε ελάχιστα. Πίσω από αυτή την επιλογή, όμως, κρυβόταν κάτι περισσότερο από την απλή επιθυμία να κερδίζει χρόνο.

Η ιδέα γεννήθηκε σε ένα ταξίδι του Τζομπς στην Ιαπωνία, όταν παρατήρησε τις εταιρικές στολές των εργαζομένων της Sony. Συζήτησε το θέμα με τον Ιάπωνα σχεδιαστή Issey Miyake και εξέτασε το ενδεχόμενο να καθιερώσει ανάλογη ενδυμασία στην Apple. Οι εργαζόμενοι, ωστόσο, δεν ενθουσιάστηκαν με την πρόταση.

Τελικά, ο Τζομπς υιοθέτησε την ιδέα μόνο για τον εαυτό του. Σύμφωνα με όσα αναφέρει στη βιογραφία του ο Walter Isaacson, ο Miyake τού δημιούργησε περίπου εκατό μαύρα ζιβάγκο. Ένα ρούχο που είχε αρχικά συνδεθεί με την εταιρική ομοιομορφία εξελίχθηκε έτσι στο προσωπικό σήμα κατατεθέν του. Ο άνθρωπος που άλλαξε τον τρόπο χρήσης της τεχνολογίας επέλεξε να μην αλλάζει σχεδόν ποτέ τον τρόπο που ντυνόταν.

Μαρκ Ζάκερμπεργκ: Το ακριβό μυστικό πίσω από το γκρι T-shirt
Ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ προχώρησε αυτή την ιδέα ακόμη περισσότερο. Για πολλά χρόνια, οι καθημερινές του εμφανίσεις έδιναν την εντύπωση ότι βασίζονταν σε αμέτρητα ίδια γκρι T-shirt. Το 2014, ο ιδρυτής του Facebook εξήγησε πως ήθελε να περιορίσει τις καθημερινές επιλογές που δεν θεωρούσε ουσιαστικές, για να διοχετεύει περισσότερη ενέργεια στη δουλειά του. Αφού είχε πολύ σημαντικότερα ζητήματα να κρίνει, γιατί να επιλέγει κάθε πρωί τι θα φορέσει;

Η διάσημη απλότητα στην εμφάνισή του, ωστόσο, δεν συνεπαγόταν αναγκαστικά και οικονομικά ρούχα. Ανάμεσα στα T-shirts που συνδέθηκαν μαζί του ήταν και κομμάτια του ιταλικού οίκου Brunello Cucinelli. Μια εμφάνιση που δείχνει πως δεν καταβάλλεις προσπάθεια για τη μόδα μπορεί, στην πραγματικότητα, να έχει πολύ υψηλότερο κόστος από όσο υποθέτει κανείς. Τα τελευταία χρόνια, ο Ζάκερμπεργκ έχει στραφεί σε πιο φαρδιές μπλούζες, αλυσίδες στον λαιμό και διαφορετικά χτενίσματα. Εκείνος που δεν ήθελε να αναλώνεται στην επιλογή ρούχων μοιάζει τώρα να βλέπει τη μόδα και ως παιχνίδι.

Τζένσεν Χουάνγκ – Το δερμάτινο που ξεπέρασε τη γραβάτα σε ισχύ
Ο Τζένσεν Χουάνγκ είναι πλέον πασίγνωστος. Με τη Nvidia να βρίσκεται στην καρδιά της επανάστασης της τεχνητής νοημοσύνης, ο ιδρυτής της έχει εξελιχθεί σε μία από τις πλέον αναγνωρίσιμες μορφές στον χώρο της τεχνολογίας. Το ρούχο που τον χαρακτηρίζει είναι ένα μαύρο δερμάτινο μπουφάν.

Δεν πρόκειται κατ’ ανάγκη για το ίδιο μπουφάν σε κάθε εμφάνιση. Η συλλογή του Χουάνγκ περιλαμβάνει διαφορετικά δερμάτινα, από λιτά μοντέλα έως σχέδια διάσημων οίκων, όπως ο Tom Ford. Η επιλογή θυμίζει κάπως την εικόνα ενός rock star: δεν είναι το κλασικό κοστούμι ενός διευθύνοντος συμβούλου, ούτε το απλό T-shirt ενός προγραμματιστή. Για τον Χουάνγκ, το μαύρο δερμάτινο έχει τον ρόλο που είχε το ζιβάγκο για τον Τζομπς. Είναι μια προσωπική σφραγίδα χωρίς ανάγκη για λογότυπο. Ύστερα, κυκλοφόρησε η ψεύτικη φωτογραφία.

Η ψηφιακά δημιουργημένη φωτογραφία έδειχνε τον Χουάνγκ με ένα σαφώς πιο περίτεχνο δερμάτινο, διακοσμημένο με μεταλλικά στοιχεία που ταίριαζαν περισσότερο σε σκηνική εμφάνιση παρά σε παρουσίαση τεχνολογίας. Η ειρωνεία είναι απολαυστική. Η τεχνητή νοημοσύνη ανέλαβε να κάνει styling στον άνθρωπο του οποίου η εταιρεία φτιάχνει τους επεξεργαστές που αξιοποιούνται για την ανάπτυξή της. Η εικόνα δεν αποτελεί απόδειξη ότι φόρεσε πράγματι το συγκεκριμένο μπουφάν. Δείχνει, όμως, πόσο χαρακτηριστικό έχει γίνει το προσωπικό στυλ του, ώστε ακόμη και μια μικρή διαφοροποίηση να αρκεί για να ξεκινήσει συζήτηση.

Το μεγαλύτερο προνόμιο είναι να μην έχεις ανάγκη να εντυπωσιάσεις κανέναν;
Η σύνδεση της εξουσίας με το ντύσιμο μεταβλήθηκε πολλές φορές: από τους αυτοκράτορες που φορούσαν παράσημα και τον Ροκφέλερ με τα αυστηρά κοστούμια, έως τους δισεκατομμυριούχους της Silicon Valley.

Στο παρελθόν, χρυσά κουμπιά, στέμματα και πολυτελή υφάσματα έκαναν την εξουσία ορατή. Στη σημερινή εποχή μπορεί να εκφράζεται με τζιν, αθλητικά ή ένα μαύρο δερμάτινο. Αυτό δεν σημαίνει πως οι ισχυροί άνδρες αδιαφορούν πλέον για την εμφάνισή τους, αλλά πως κάποιοι μπορούν να ορίζουν οι ίδιοι τους κανόνες. Το να επαναλαμβάνεις ένα συγκεκριμένο ντύσιμο ενδέχεται να μειώνει τις καθημερινές αποφάσεις· μπορεί παράλληλα να αποτελεί ιδιαίτερα αποτελεσματικό προσωπικό branding.

Η στολή της εξουσίας παραμένει, απλώς δεν έχει πια την όψη στολής.
Ο Ροκφέλερ είχε το κοστούμι, ο Τζομπς το ζιβάγκο, ο Ζάκερμπεργκ το γκρι T-shirt και ο Χουάνγκ το δερμάτινο. Όταν κάποιος τροποποίησε ψηφιακά το τελευταίο, το αποτέλεσμα έγινε είδηση. Ίσως, τελικά, το σημαντικότερο προνόμιο του πλούτου να μην είναι η δυνατότητα να αποκτήσεις όποιο ρούχο επιθυμείς. Να είναι ότι μπορείς να ντύνεσαι κάθε φορά το ίδιο και παρ’ όλα αυτά να παραμένεις ο ισχυρότερος άνθρωπος στον χώρο.














