THE CARLYLE: Η KATHERINE EMBIRICOS ΚΑΙ ΤΟ ΚΤΙΡΙΟ ΟΠΟΥ ΤΟ OLD NEW YORK STYLE ΔΕΝ ΕΦΥΓΕ ΠΟΤΕ

Το The Carlyle στη Madison Avenue δεν είναι απλώς ένα πολυτελές ξενοδοχείο, αλλά ένα ζωντανό κομμάτι της ιστορίας της Νέας Υόρκης, όπου για δεκαετίες συνυπήρξαν ως ένοικοι ή επισκέπτες προσωπικότητες όπως η Doda Embiricos, ο Hubert de Givenchy, οι Kennedy και η Elaine Stritch. Με αφορμή ένα story της Katherine Embiricos από το Bemelmans Bar, το άρθρο αναδεικνύει πως το «old New York style» δεν είναι μόνο αισθητική, αλλά τρόπος ζωής, μνήμης και καθημερινότητας που παραμένει ανέπαφος σε αυτό το εμβληματικό κτίριο.
Πιο αναλυτικά
Στις 3 Σεπτεμβρίου, ημέρα των γενεθλίων της γιαγιάς της, η Katherine Embiricos βρέθηκε στο Bemelmans Bar του The Carlyle. Παρήγγειλε ένα ποτήρι σαμπάνια στη μνήμη της Doda και ανέβασε ένα story, γράφοντας ότι το bar βρισκόταν ακριβώς κάτω από τις Carlyle residences όπου εκείνη έζησε. «Κάθε φορά που μπαίνω στο Carlyle, νιώθω σαν να βρίσκεται ακόμη κάπου εδώ», έγραψε. Ίσως αυτή η φράση να ήταν αρκετή για να μας κάνει να σταματήσουμε στο story της λίγο περισσότερο.

Έχουμε ταξιδέψει στη Νέα Υόρκη αμέτρητες φορές, για δουλειά και για αναψυχή, και έχουμε μάθει ένα μεγάλο κομμάτι της περπατώντας. Υπάρχουν διαδρομές που επαναλαμβάνονται σχεδόν σε κάθε ταξίδι. Το Central Park και το Metropolitan Museum of Art είναι δύο από τα αγαπημένα μας σημεία και, αναπόφευκτα, μαζί τους έρχονται οι δρόμοι της Upper East Side, η Fifth Avenue και η Madison Avenue. Κάπου μέσα σε αυτές τις διαδρομές βρίσκεται και το The Carlyle. Το έχουμε συναντήσει σαν μέρος εκείνου του αστικού τοπίου που κάνει ορισμένα κομμάτια της Νέας Υόρκης τόσο αναγνωρίσιμα ώστε, όταν επιστρέφεις, έχεις την παράξενη αίσθηση ότι τα ξέρεις από πάντα.

Το story της Katherine μάς έδωσε λοιπόν την αφορμή να σταθούμε αυτή τη φορά έξω από το κτίριο και να κοιτάξουμε προς τα μέσα. Γιατί το The Carlyle δεν είναι απλώς ένα ακόμη luxury hotel. Είναι μια διεύθυνση όπου άνθρωποι, μόδα, τέχνη, πολιτική και προσωπικές ιστορίες συναντήθηκαν για σχεδόν έναν αιώνα. Και ένα από τα κτίρια που εξηγούν γιατί το old New York style δεν είναι μόνο αισθητική. Είναι τρόπος ζωής.

Ένα ξενοδοχείο που ήταν από την αρχή και σπίτι
Στη Madison Avenue, στη γωνία με την East 76th Street, το The Carlyle άνοιξε το 1930 ως apartment hotel. Το Art Deco κτίριο σχεδιάστηκε από τους Sylvan Bien και Harry M. Prince και η διπλή του ταυτότητα υπήρχε εξαρχής, hotel και private residences κάτω από την ίδια στέγη. Κάτι που βλέπουμε να γίνεται και στην χώρα μας τελευταία. Στα τέλη λοιπόν της δεκαετίας του ’60 μετατράπηκε σε housing cooperative, δημιουργώντας μια συνθήκη που εξηγεί μεγάλο μέρος της ιδιαίτερης κοινωνικής ιστορίας του. Κάποιος μπορούσε να φτάσει με μια βαλίτσα και να μείνει για λίγες ημέρες, ενώ κάποιος άλλος είχε το δικό του διαμέρισμα για χρόνια, απολαμβάνοντας παράλληλα τις υπηρεσίες του ξενοδοχείου.

Το Carlyle δεν φιλοξένησε απλώς διάσημους ανθρώπους. Για ορισμένους από αυτούς υπήρξε πραγματικό σπίτι. Αυτό είναι που μας ενδιαφέρει περισσότερο. Γιατί πίσω από τα ονόματα δημιουργείται η εικόνα μιας μικρής κοινωνίας μέσα στο ίδιο κτίριο. Το lobby, το Café Carlyle και το Bemelmans δεν ήταν μόνο προορισμοί για τους κατοίκους του. Ήταν το downstairs του σπιτιού τους. Και ξαφνικά καταλαβαίνουμε καλύτερα και τη φράση της Katherine.

Η Doda και μια ζωή ανάμεσα στην Αθήνα και τη Νέα Υόρκη
Η Maria «Doda» Voridis Goulandris ανήκε σε αυτόν τον κόσμο. Η ζωή της κινήθηκε ανάμεσα στην Αθήνα και τη Νέα Υόρκη, με το Λονδίνο και το Gstaad επίσης στον χάρτη της, και η σχέση της με το στιλ δεν είναι κάτι που χρειάζεται σήμερα να συμπεράνουμε από παλιές φωτογραφίες. Μετά τον θάνατό της, οι γιοι της, Αριστείδης και Πέτρος Εμπειρίκος, παραχώρησαν μέρος της προσωπικής της γκαρνταρόμπας για φιλανθρωπικό bazaar της ΕΛΕΠΑΠ. Ανάμεσα στα περίπου 60 με 70 φορέματα και μεταξωτά καφτάνια βρίσκονταν eveningwear και daywear, knits, separates και παπούτσια, με υπογραφές όπως Oscar de la Renta, Carolina Herrera και Yves Saint Laurent.

Δεν βλέπουμε απλώς μια συλλογή από designer labels. Βλέπουμε τη γκαρνταρόμπα μιας γυναίκας που είχε διαμορφώσει τον δικό της τρόπο να ντύνεται μέσα σε μια ζωή ανάμεσα σε διαφορετικές πόλεις και κοινωνικούς κύκλους. Το 1977, μάλιστα, ο Andy Warhol φιλοτέχνησε το πορτρέτο της Doda. Χρόνια αργότερα, η Katherine Embiricos θα φωτογραφιζόταν μπροστά στο πορτρέτο της γιαγιάς της, αποκαλώντας την «The Original Grande Dame». Η σχέση της Doda με το Carlyle δεν περιορίζεται στην οικογενειακή ανάμνηση της Katherine. Το Carlyle ήταν και η νεοϋορκέζικη διεύθυνση της Doda. Στο διαμέρισμά της στη Madison Avenue δεχόταν φίλους και έδινε δείπνα, αποτελώντας και η ίδια κομμάτι της κοσμοπολίτικης ζωής της Νέας Υόρκης εκείνης της εποχής. Και κάπου εδώ το old New York style αρχίζει να αποκτά ανθρώπινο πρόσωπο. Δεν είναι ένα moodboard με πέρλες, γούνες και black tie. Είναι η ζωή που συνέβαινε μέσα σε αυτά τα ρούχα.

Ο Hubert de Givenchy είχε το δικό του κλειδί
Αν υπάρχει ένα όνομα που συνδέει σχεδόν ιδανικά το Carlyle με τη μεγάλη ιστορία της μόδας, είναι εκείνο του Hubert de Givenchy. Ο Γάλλος couturier δεν ήταν απλώς ένας διάσημος guest. Το Apartment 1706 ήταν η νεοϋορκέζικη βάση του και, όταν εκείνος απουσίαζε, μπορούσε να διατίθεται από το ξενοδοχείο σε άλλους επισκέπτες. Μας αρέσει αυτή η λεπτομέρεια γιατί λέει πολλά χωρίς να χρειάζεται ιδιαίτερη εξήγηση.
Ο άνθρωπος που συνέδεσε το όνομά του με την Audrey Hepburn και διαμόρφωσε μια ολόκληρη αντίληψη περί elegance είχε το δικό του κλειδί στο Carlyle. Μπορούσε να επιστρέψει από το Παρίσι στη Νέα Υόρκη, να μπει στη Madison Avenue και να ανέβει στο δικό του διαμέρισμα. Αυτό ήταν το old New York style πριν αποκτήσει όνομα, hashtags και αμέτρητες σύγχρονες αναπαραγωγές. Δεν ήταν decor και δεν ήταν dress code. Ήταν καθημερινότητα.

Οι Kennedy και το «New York White House»
Περπατώντας σήμερα στην Upper East Side είναι εύκολο να ξεχνάς πόσες διαφορετικές ιστορίες έχουν διαδραματιστεί πίσω από προσόψεις που μοιάζουν σχεδόν αμετάβλητες. Στο Carlyle μία από αυτές ανήκει στους Kennedy. Ο John F. Kennedy χρησιμοποιούσε τόσο συχνά ένα duplex penthouse στους επάνω ορόφους ώστε συνδέθηκε με το προσωνύμιο «New York White House». Μετά τη δολοφονία του το 1963, η Jacqueline Kennedy και τα παιδιά τους έμειναν για ένα διάστημα στο Carlyle, σε διαφορετική suite, πριν εκείνη εγκατασταθεί στην Fifth Avenue.

Η Jackie είναι σχεδόν αδύνατον να αποσυνδεθεί από την εικόνα αυτής της Νέας Υόρκης. Τα μεγάλα γυαλιά, τα παλτό, τα scarves, οι φωτογράφοι στο πεζοδρόμιο, η Upper East Side. Βλέποντας σήμερα τις φωτογραφίες της στην είσοδο του Carlyle, αναγνωρίζουμε πίσω της δρόμους που έχουμε περπατήσει ξανά και ξανά. Αλλάζουν τα αυτοκίνητα, τα ρούχα και οι άνθρωποι. Οι γωνίες της πόλης παραμένουν παράξενα οικείες.
Η ιστορία συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Το 2026 ο Barry Diller, επί περισσότερες από τρεις δεκαετίες resident του Carlyle και σύζυγος της Diane von Furstenberg, αγόρασε για 11 εκατομμύρια δολάρια το ιστορικό duplex που είχε συνδεθεί με τον JFK. Σαν το ίδιο το κτίριο να περνά τις ιστορίες του από τη μία γενιά στην επόμενη.

Η Elaine Stritch κατέβαινε από το σπίτι της στη σκηνή
Και μετά υπάρχει η Elaine Stritch, που μας αρέσει ίσως ακριβώς επειδή ανατρέπει την εύκολη εικόνα που έχουμε για το Carlyle. Έζησε για χρόνια στο κτίριο και παράλληλα εμφανιζόταν στο Café Carlyle. Το σπίτι και η σκηνή της είχαν την ίδια διεύθυνση. Το δικό της uniform δεν είχε καμία σχέση με το society dressing της Doda ή την couture αντίληψη του Givenchy. Oversized λευκό πουκάμισο, μαύρα tights, μεγάλα γυαλιά. Κι όμως, πόσο περισσότερο New York θα μπορούσε να είναι; Όταν το 2013 αποφάσισε να εγκαταλείψει την πόλη και να επιστρέψει στο Michigan, οι τελευταίες εμφανίσεις της στο Café Carlyle είχαν αναπόφευκτα τον χαρακτήρα αποχαιρετισμού. Έφευγε ταυτόχρονα από τη σκηνή και από το σπίτι της. Και αυτή η μικρή ιστορία ίσως εξηγεί καλύτερα από οποιαδήποτε περιγραφή πολυτέλειας τι πραγματικά ήταν και παραμένει το Carlyle.

Το Bemelmans δεν χρειάζεται να γίνει retro
Στο ισόγειο βρίσκεται το Bemelmans Bar, που πήρε το όνομά του από τον Ludwig Bemelmans, δημιουργό της Madeline. Οι χαρακτηριστικές τοιχογραφίες του δημιουργήθηκαν για τον χώρο το 1947 και παραμένουν αναπόσπαστο κομμάτι της ταυτότητάς του. Χαμηλός φωτισμός, δερμάτινα banquettes, μικρά τραπέζια, πιάνο, ζωγραφισμένοι τοίχοι. Έχουμε δει πολλές φορές, στη Νέα Υόρκη αλλά και αλλού, καινούργιους χώρους να προσπαθούν να αναπαράγουν αυτή την ατμόσφαιρα. Να δημιουργήσουν από την αρχή κάτι που να μοιάζει σαν να βρίσκεται εκεί εδώ και εβδομήντα χρόνια. Στο Bemelmans δεν χρειάζεται να το κάνουν. Βρίσκεται πράγματι εκεί εδώ και δεκαετίες.
Και αυτό είναι ίσως μία από τις ωραιότερες πλευρές του old New York style, το αυθεντικό δεν χρειάζεται να μοιάσει vintage. Έχει απλώς μεγαλώσει όμορφα. Εκεί επέστρεψε και η Katherine Embiricos στις 3 Σεπτεμβρίου για να πιει ένα ποτήρι σαμπάνια στη μνήμη της Doda, λίγα μέτρα από τη residence όπου είχε ζήσει η γιαγιά της. Ένας μικρός προσωπικός φόρος τιμής που έγινε η αφορμή για να ξαναδιαβάσουμε ολόκληρη την ιστορία του κτιρίου.

Από τον David Bowie στο Met Gala
Το Carlyle δεν διατήρησε τον μύθο του επειδή έμεινε κλεισμένο στο παρελθόν. Από την είσοδό του έχουν περάσει άνθρωποι που, αν τους βάλεις δίπλα δίπλα, μοιάζουν να ανήκουν σε εντελώς διαφορετικές Νέες Υόρκες. Ο David Bowie είναι ένας από αυτούς. Σήμερα, τις ημέρες γύρω από το Met Gala, η είσοδος του Carlyle μετατρέπεται σε ένα άτυπο fashion backstage. Μοντέλα, designers, ηθοποιοί και μουσικοί εμφανίζονται στα σκαλιά με looks που λίγη ώρα αργότερα θα βρίσκονται παντού.
Και εδώ η ιστορία γίνεται για εμάς ακόμη πιο οικεία. Το Met είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους επιστρέφουμε ξανά και ξανά σε αυτό το κομμάτι της πόλης. Βγαίνεις από το μουσείο, έχεις δίπλα σου το Central Park και λίγα blocks πιο πέρα βρίσκεται η Madison Avenue. Μέσα σε μια σχετικά μικρή διαδρομή συναντάς διαφορετικά στρώματα της ιστορίας της Νέας Υόρκης χωρίς να χρειάζεται να τα αναζητήσεις. Μια σύγχρονη φωτογραφία της Gigi Hadid να αναχωρεί από το Carlyle για το Met Gala και μια ασπρόμαυρη φωτογραφία της Jackie Kennedy στην ίδια είσοδο απέχουν δεκαετίες. Κι όμως, η μία μοιάζει σχεδόν να συνεχίζει την άλλη.

Το old New York style δεν είναι ένα look
Όσο περισσότερο κοιτάζουμε την ιστορία του Carlyle, τόσο περισσότερο πιστεύουμε ότι κάνουμε λάθος όταν προσπαθούμε να ορίσουμε το old New York style μόνο μέσα από τα ρούχα. Δεν είναι οι πέρλες και τα evening dresses της Doda. Δεν είναι μόνο η Jackie Kennedy. Δεν είναι η couture του Givenchy, ούτε το λευκό πουκάμισο της Elaine Stritch. Είναι η δυνατότητα όλων αυτών των κόσμων να συνυπάρχουν στην ίδια διεύθυνση. Fashion, art, Broadway, πολιτική, old money και pop culture, με διαφορετικές γενιές να περνούν από το ίδιο lobby, να κάθονται στα ίδια τραπέζια και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να ανεβαίνουν με το ασανσέρ στο σπίτι τους. Ίσως γι’ αυτό, όσες φορές κι αν επιστρέψουμε στη Νέα Υόρκη, κάποιες διαδρομές επαναλαμβάνονται σχεδόν τελετουργικά. Το Central Park, το Met, οι δρόμοι της Upper East Side, η Madison Avenue. Και μαζί τους τα κτίρια που παραμένουν εκεί σαν σημεία αναφοράς μιας πόλης που αλλάζει ασταμάτητα.
Το The Carlyle είναι ένα από αυτά. Όχι το μοναδικό. Υπάρχουν και άλλα ξενοδοχεία, bars, restaurants και διευθύνσεις που διαμόρφωσαν αυτό που σήμερα αποκαλούμε old New York style. Και είναι ιστορίες στις οποίες αξίζει να επιστρέψουμε. Προς το παρόν, όμως, μένουμε στη Madison Avenue και την 76th Street.
Στο κτίριο όπου η Doda είχε το νεοϋορκέζικο σπίτι της, ο Givenchy το δικό του κλειδί, η Elaine Stritch μπορούσε να κατέβει από το διαμέρισμά της στη σκηνή και οι Kennedy άφησαν ένα ακόμη κεφάλαιο της ιστορίας τους. Και όπου, την επόμενη φορά που θα περάσουμε από εκεί, θα κοιτάξουμε την είσοδο λίγο διαφορετικά. Γιατί το old New York style δεν χρειάζεται πάντα να το αναζητήσεις στο παρελθόν. Σε ορισμένες γωνιές της Νέας Υόρκης δεν έφυγε ποτέ.
