ΥΓΡΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΠΑΝΙΟ: ΓΙΑΤΙ ΔΕΝ ΑΡΚΕΙ ΝΑ ΑΝΟΙΓΟΥΜΕ ΤΗΝ ΠΟΡΤΑ ΜΕΤΑ ΤΟ ΝΤΟΥΣ

Όταν μετά το ντους βλέπουμε υγρασία στο μπάνιο, η ανοιχτή πόρτα μπορεί να μοιάζει με την πιο εύκολη διέξοδο. Όμως το ζητούμενο δεν είναι να περάσει ο υγρός αέρας στα διπλανά δωμάτια, αλλά να απομακρυνθεί προς τα έξω, με αποτελεσματικό εξαεριστήρα ή με ανοιχτό παράθυρο όταν ο εξαερισμός δεν επαρκεί.

Η ίδια λογική ισχύει στην κουζίνα: περιορίζουμε τον ατμό εκεί όπου παράγεται και του δίνουμε έξοδο. Και αντί να κρίνουμε μόνο από τα θολωμένα τζάμια, μετράμε τη σχετική υγρασία: σημείο αναφοράς είναι κάτω από 60% και, αν είναι εφικτό, μεταξύ 30% και 50%.

Γιατί τα τζάμια γεμίζουν σταγόνες;

Το ντους, το μαγείρεμα και το πλύσιμο των πιάτων προσθέτουν υδρατμούς στον αέρα. Όταν αυτός ο ζεστός, υγρός αέρας συναντήσει μια ψυχρή επιφάνεια, όπως το παράθυρο ή τον τοίχο, οι υδρατμοί μετατρέπονται σε νερό. Αυτή είναι η συμπύκνωση που βλέπουμε πάνω στο τζάμι.

Τους κρύους μήνες το φαινόμενο ευνοείται, επειδή οι επιφάνειες είναι ψυχρότερες και η υγρασία μπορεί να μην απομακρύνεται αποτελεσματικά. Γι’ αυτό το να σκουπίσουμε απλώς το παράθυρο αντιμετωπίζει το νερό που έχει ήδη εμφανιστεί, όχι την πηγή του.

Το σκούπισμα παραμένει χρήσιμο. Χρειάζεται όμως να συνοδεύεται από απομάκρυνση των υδρατμών, διαφορετικά η ίδια καθημερινή δραστηριότητα θα συνεχίζει να τροφοδοτεί το πρόβλημα.

Υγρασία στο μπάνιο: Τι κάνουμε όσο τρέχει το ντους;

Ο εξαεριστήρας χρειάζεται να λειτουργεί κατά τη διάρκεια του ντους, όχι μόνο όταν βγούμε. Μια πρακτική σύσταση είναι να συνεχίζει για 20 λεπτά μετά, εφόσον αυτό ταιριάζει στις οδηγίες της συσκευής και στη διάταξη του χώρου.

Αν δεν υπάρχει αποτελεσματικός εξαερισμός, ανοίγουμε το παράθυρο. Αν το μπάνιο δεν έχει παράθυρο ούτε αποτελεσματικό εξαερισμό, μπορεί να χρειάζεται εξαεριστήρας· ελληνικό εκπαιδευτικό υλικό αναφέρει τη χρήση του όταν δεν επαρκεί ο φυσικός αερισμός. Η κατάλληλη πρακτική εξαρτάται από την εγκατάσταση και από το αν ο εξαεριστήρας αποβάλλει πράγματι τον αέρα έξω.

Κατά το ντους κρατάμε την πόρτα κλειστή, ώστε να περιορίζεται η μεταφορά υγρού αέρα στα υπόλοιπα δωμάτια. Έπειτα σκουπίζουμε τα νερά και την υγροποίηση από τις επιφάνειες, αντί να τα αφήνουμε να εξατμιστούν μέσα στο σπίτι.

Και στην κουζίνα, αρκεί ο απορροφητήρας;

Στην κουζίνα η πρώτη παρέμβαση γίνεται στην κατσαρόλα. Βάζουμε καπάκι, χρησιμοποιούμε λιγότερο νερό όπου το επιτρέπει το φαγητό και χαμηλώνουμε την ένταση μόλις το νερό βράσει. Έτσι περιορίζουμε τον ατμό πριν χρειαστεί να τον απομακρύνουμε.

Χρησιμοποιούμε τον απορροφητήρα κατά το μαγείρεμα, με ουσιαστικό ζητούμενο να οδηγείται ο αέρας προς τα έξω. Δεν αρκεί επομένως να γνωρίζουμε ότι η συσκευή λειτουργεί· έχει σημασία και πού καταλήγει ο αεραγωγός. Δεν πρέπει να εκτονώνεται σε σοφίτα ή σε κενό ανάμεσα στους ορόφους.

Όπου υπάρχει πόρτα κουζίνας, την κρατάμε κλειστή όσο μαγειρεύουμε. Αν δεν υπάρχει αποτελεσματική απαγωγή, χρησιμοποιούμε το παράθυρο για αερισμό. Την ίδια προσοχή χρειάζονται το πλύσιμο των πιάτων και η χρήση του πλυντηρίου πιάτων, που επίσης προσθέτουν υγρασία.

Ποια ένδειξη στο υγρόμετρο μάς ενδιαφέρει;

Ένα υγρόμετρο σε χώρο που χρησιμοποιούμε συχνά δίνει πιο συγκεκριμένη εικόνα από την αίσθηση ότι «το σπίτι έχει υγρασία». Το σημείο αναφοράς της αμερικανικής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος, EPA, είναι σχετική υγρασία κάτω από 60%, ιδανικά 30–50% όταν αυτό είναι εφικτό.

Η λέξη «σχετική» έχει σημασία: η ένδειξη συγκρίνει τους υδρατμούς που υπάρχουν στον αέρα με τη μέγιστη ποσότητα που μπορεί να περιέχει στην τρέχουσα θερμοκρασία. Με την ίδια ποσότητα υδρατμών, ο ψυχρότερος αέρας έχει υψηλότερη σχετική υγρασία.

Το υγρόμετρο είναι λοιπόν σημείο ελέγχου για το αν οι κινήσεις μας βοηθούν. Δεν αντικαθιστά, όμως, την παρατήρηση: νερό πάνω σε τοίχους, τζάμια ή σωλήνες χρειάζεται στέγνωμα και περιορισμό της πηγής υγρασίας.

Μήπως υπάρχει εξαερισμός, αλλά εμποδίζεται;

Πριν αναζητήσουμε διαφορετική λύση, ελέγχουμε όσα ήδη διαθέτει το σπίτι. Οι εξαεριστήρες κουζίνας και μπάνιου χρειάζονται τακτικό καθάρισμα, ενώ οι θυρίδες αερισμού στα παράθυρα πρέπει να μένουν ανοιχτές και ξεμπλοκαρισμένες, ακόμη και τον χειμώνα.

Άλλο ο γενικός αερισμός του σπιτιού και άλλο η διαχείριση του ατμού την ώρα που παράγεται. Οι ανοιχτές εσωτερικές πόρτες μπορούν να βοηθούν τον διαμπερή αερισμό, αλλά κατά το ντους ή το μαγείρεμα προέχει να περιορίζουμε τη μεταφορά υγρού αέρα από τον συγκεκριμένο χώρο.

Κι αν η υγρασία επιμένει παρά τις αλλαγές;

Τα σταθερά υγρά σημεία δεν αποδεικνύουν ότι αερίζουμε λάθος. Η επίμονη υγρασία μπορεί να σχετίζεται με διαρροή, ανεπαρκή εξαερισμό, θέρμανση, μόνωση ή πρόβλημα της κατασκευής, αντί να οφείλεται αυτομάτως στο ντους ή στο μαγείρεμα.

Το ζητούμενο δεν είναι να σταματήσουμε τις καθημερινές μας συνήθειες. Είναι ο ατμός τους να βρίσκει την έξοδο, αντί να μένει μαζί μας.