Πέντε χρόνια μετά την ανακοίνωση της πανδημίας του κορονοϊού, το άρθρο αναδεικνύει τις διαφορετικές εμπειρίες πέντε ανθρώπων που επηρεάστηκαν από αυτήν. Ο κορονοϊός άλλαξε ριζικά τη ζωή τους, φέρνοντας φόβο, απομόνωση και κοινωνικές ανισότητες, αλλά και ευκαιρίες για αυτοανακάλυψη και επανασύνδεση με την οικογένεια.
Οι μαρτυρίες τους αποτυπώνουν την ψυχολογική επιβάρυνση, τα προβλήματα που προέκυψαν από την καραντίνα, καθώς και τις προκλήσεις της τηλεκπαίδευσης και της τηλεργασίας. Ενώ η πανδημία έχει αφήσει ανεξίτηλα σημάδια και έχει δημιουργήσει μια πιο διχασμένη κοινωνία, οι άνθρωποι συνεχίζουν να προσαρμόζονται και να αναζητούν νόημα στη νέα πραγματικότητα.
Διαβάστε αναλυτικά παρακάτω:
Ήταν 10 Μαρτίου όταν ανακοινώθηκε πως σχολεία και πανεπιστήμια κλείνουν λόγω εκείνου του περίεργου ιού με το κάπως αστείο όνομα, που έμελλε να γίνει πραγματικότητα για τα επόμενα χρόνια της ζωής μας και καθόλου αστείο στο άκουσμά του. Ο κορονοϊός σημάδεψε ανθρώπους από κάθε γενιά για διαφορετικούς λόγους.
Για δυο τουλάχιστον χρόνια, οι λέξεις μάσκα, αντισηπτικό, εμβόλιο, αρνητής, θάνατος, ΜΕΘ, κρούσμα, (self, rapid, μοριακό) τεστ, καραντίνα, η μετακίνηση 6 στο 13033, συμπτώματα, ασυμπτωματικός, αποτελούσαν βασικά, δομικά στοιχεία της επικοινωνίας μας. Ο χρόνος μετρούσε σε μέρες, υπό την έννοια ότι περιμέναμε μέρες μήπως εμφανίσουμε σύμπτωμα και 14 μέρες για να βγούμε από καραντίνα (που έγιναν 10 μετά και αργότερα έως ότου φανεί αρνητικό τεστ).
Ποτέ άλλοτε το να είναι κάποιος αρνητικός δεν δημιουργούσε τόση συλλογική χαρά.
Ημερολόγιο κορωνοϊού, ώρα εμβολιασμούΟι λέξεις άλλαξαν νόημα, θετικός – αρνητικός αντάλλαξαν σημασία, η κοινωνία διχάστηκε, «είσαι αρνητής/ είσαι ψεκασμένος», «μας αλλοιώνουν το DNA», «ατομική και συλλογική ευθύνη», «κορονοπάρτυ» και διάδοση, πανδημία, γυμναστική στο σπίτι, μένουμε σπίτι, TikTok. Μοναξιά, κατάθλιψη, ενδοοικογενειακή βία… Σε μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις του 21ου αιώνα, ήταν τόσα τα κοινωνικά ζητήματα που αναδύθηκαν, που φαντάζει τρομακτικό.
Αλλά και τι δεν ήταν τρομακτικό σε μια συνθήκη που οι αγκαλιές διώκονται και η απόσταση είναι ένα θέσφατο, κάτι το απαράβατο.
Ο θάνατος ήταν πανταχού παρών, άλλωστε και οι καθημερινές ενημερώσεις μιλούσαν διαρκώς για τέτοιους. Προβλήματα υποστελέχωσης νοσοκομείων, ΜΕΘ σε έκτακτη ανάγκη, κακοί χειρισμοί, «ο ιός εξασθενεί το καλοκαίρι», ανοίγουν όλα, περνάμε καλά, μπαίνει ο Σεπτέμβρης και τα πράγματα είναι πολύ χειρότερα.
Άνθρωποι κάθε ηλικίας σε φόβο. Οι μεγαλύτεροι για τον θάνατο, οι 30ρηδες για την επιβίωση και τη δουλειά, οι νέοι για τα όνειρα που έβλεπαν να καταρρέουν. Σχολεία μέσω τηλεκπαίδευσης, σκάνδαλο cisco και προσωπικά δεδομένα, πανεπιστήμια μέσω zoom, τηλεργασία, meetings με πουκάμισο από πάνω και πιτζάμα από κάτω.
Μας έμαθε πολλά αυτή η κατάσταση. Και σίγουρα, άλλαξε ριζικά τα πράγματα μέσα μας. Οι έρευνες το δείχνουν, το υποσυνείδητο ή και το ασυνείδητό μας, το υποδεικνύει. Είναι δύσκολο να σκεφτούμε πως ήταν τα πράγματα πριν, ακολούθησαν ύστερα άλλες κρίσεις.
Δεν ήταν βέβαια για όλους το ίδιο. Άλλοι το είδαν σαν ευκαιρία ξεκούρασης, ένα διάλειμμα από τα πάντα, μια παύση των ταχύτατων ρυθμών της ζωής του 21ου αιώνα. Νέα χόμπι, επανασύνδεση με την οικογένεια, χρόνος για σκέψεις ζωής.
Ο κορονοϊός μέσα από διαφορετικά μάτια
«Εκεί που νιώθεις ότι φεύγεις από το σπίτι, η πραγματικότητα μας προσγείωσε με τον πιο κυνικό τρόπο»
Ο Νίκος, 22 ετών, μοιράζεται την εμπειρία του ως μαθητής Γ’ Λυκείου που έδινε πανελλήνιες. «Το 2020 ήταν η χρονιά που έδινα πανελλήνιες. Τη στιγμή που ανακοινώθηκε το κλείσιμο των σχολείων, είχαμε μόλις τελειώσει από το φροντιστήριο και είχαμε πάρει έναν καφέ στο χέρι να τα πούμε και να πάμε για διάβασμα. Ένας φίλος μας τότε έρχεται τρέχοντας, μας λέει ότι κλείνουν τα σχολεία και όλοι αρχίζουν να γελάνε και να χαίρονται. Τότε εγώ, σαν τον εκνευριστικό της παρέας είπα «δεν νομίζω ότι είναι για καλό αυτό».
Τελικά, πράγματι μετά από λίγες ημέρες έκλεισαν όλα. Έπρεπε πολύ σύντομα να μπούμε σε ρυθμούς τηλεκπαίδευσης, όταν είσαι τρίτη λυκείου νομίζεις ότι η ζωή αρχίζει και τελειώνει με τις πανελλήνιες. Θεωρούσαμε πως αυτό ήταν το μεγαλύτερο πλήγμα του κορονοϊού. Περιμέναμε να δούμε πότε θα ανοίξουμε ξανά, αν θα μειωθεί η ύλη. Δώσαμε εξετάσεις κάτω από περίεργες συνθήκες. Και ύστερα ήρθαμε να σπουδάσουμε και ξαναέκλεισαν όλα. Εκεί που νιώθεις ότι φεύγεις από το σπίτι, μεγαλώνεις, ανεξαρτητοιείσαι, η πραγματικότητα- ειδικά εκείνη η ιδιαίτερη πραγματικότητα- μας προσγείωσε με τον πιο κυνικό τρόπο.
Πίσω στο σπίτι, χάσαμε την πολυπόθητη φοιτητική στέγη, εκεί όπου πάντα φανταζόμασταν σαν το άνδρο της αυθαιρεσίας και της ελευθερίας, το απόγειο του προσωπικού χώρου. Ξεκινήσαμε σπουδές εξ αποστάσεως, δεν καταλαβαίναμε ακριβώς πως θα μπούμε στο κλίμα. Ήταν δύσκολο. Εγώ είχα και αρκετό άγχος για την υγεία μου και των οικείων μου, είχα πάθει εμμονή με το αντισηπτικό. Δεν ήμουν γενικά από τους σκληροπυρηνικούς της προστασίας, και θα έβγαινα και θα μιλούσα με κόσμο, αλλά προσπαθούσα να είμαι πάντα αρκετά «θωρακισμένος» για παν ενδεχόμενο. Γενικά η καραντίνα υπήρξε μια περίοδος παρατεταμένης παύσης των πάντων. Κοιτώντας πίσω δεν μπορώ να πω ότι σχεδόν το νοσταλγώ με τις απαιτήσεις και τις υποχρεώσεις που έχω τώρα, αλλά τότε σίγουρα ήταν κάτι που ένιωθα ότι μου στερεί πολλά πράγματα από τη νιότη μου».
«Έκανα να δω τον γιο μου δυο εβδομάδες»
Ο κ. Αντώνης είναι 69 χρονών σήμερα και θυμάται τα χρόνια της καραντίνας σαν μια όχι και τόσο ευχάριστη κατάσταση. «Πέραν του φόβου για το άγνωστο, βλέπαμε στις ειδήσεις τους Ιταλούς στα μπαλκόνια και μας σφιγγόταν το στομάχι μας, η ανθρώπινη επαφή ήταν κάτι που το στερήθηκα πολύ. Φοβόμασταν τόσο μη νοσήσουμε, δεν ξέραμε καλά καλά τι ήταν αυτός ο ιός, πως θα το περάσουμε, θα αντέξουμε, θα ζήσουμε;
Αλλά δεν μπορούσαμε να δούμε και τους αγαπημένους μας. Θυμάμαι έκανα να δω τον γιο μου τον πρώτο καιρό πάνω από δυο εβδομάδες, εντάξει δεν είχα φοβερές ανάγκες ούτε εγώ ούτε η γυναίκα μου, αλλά και μόνο που δε μπορούσαμε να τους δούμε ήταν βαρύ. Τα εγγόνια μου φοβόταν μην έχουν κολλήσει και δεν το ξέρουν και μου το φέρουν σπίτι και ταλαιπωρηθώ. Φύγαμε για το χωριό μετά από λίγο, εκεί ήταν πολύ καλύτερα. Στην αυλή με τους γείτονες, παίζαμε καμιά μπιρίμπα, περνούσε η ώρα. Αλλά μας έλειψαν πολύ τα παιδιά και τα εγγόνια.
Μετά, ήταν και ο φόβος του εμβολίου. Ποιο εμβόλιο θα κάνουμε, για το ένα έλεγαν ότι έχει παρενέργειες, το άλλο προκαλεί θρόμβωση και το άλλο σε σκοτώνει. Ήταν τέτοια η πληροφόρηση, στο Facebook ανέβαζε ο καθένας το μακρύ του και το κοντό του, δεν ξέραμε τι να πιστέψουμε. Νόσησα μόνο μια φορά και ευτυχώς το πέρασα ελαφριά, έκανα λίγο πυρετό την πρώτη μέρα και είχα πονοκέφαλο, αλλά μετά τις 2-3 μέρες ήμουν περδίκι. Για καλή μας τύχη δεν κόλλησε και η γυναίκα μου. Ήταν λίγο πριν την Πρωτοχρονιά, νομίζω ήταν η πρώτη αλλαγή του χρόνου που κάναμε μόνοι μας. Ευτυχώς υπάρχουν πια και οι βιντεοκλήσεις, μας το έχουν μάθει πλέον τα μικρά και λέγαμε και ένα γεια που και που έτσι»
«Ήταν μια περίεργη συνθήκη που θα συζητάμε αύριο-μεθαύριο σε νεότερους και δε θα μπορούν να το καταλάβουν» 
Ο Δημήτρης, 48 ετών σήμερα περιγράφει τη δική του εμπειρία, όντας και κηδεμόνας ενός σκύλου. «Ήταν μια δύσκολη κατάσταση γιατί τότε δεν δούλευα. Συγκεκριμένα, εκείνο το διάστημα δούλευα σε ιδιωτική επιχείρηση η οποία λόγω της καραντίνας, έκλεισε. Από την επόμενη μέρα δεν είχα δουλειά. Ήταν περίεργο όλο αυτό, πολύ. Και ήταν και τρομακτικό γιατί έχω και κατοικίδιο, ήμασταν ο δυο μας- η υπόλοιπη οικογένειά μου μένει σε άλλη πόλη στην οποία δε μπορούσαμε να πάμε. Και δεν επέστρεψα εκεί γιατί δεν φανταζόμουν το πόσο θα τραβήξει. Τη νύχτα που βγαίναμε βόλτα με τον σκύλο μου, παντού ήταν ερημιά. Ο κόσμος είχε κλειστεί στα σπίτια του. Να βγαίνουμε και να φοβόμαστε έξω γιατί δεν κυκλοφορούσε τίποτα.
Βέβαια, ευτυχώς λόγω του σκύλου μου έβγαινα αρκετά για να τον πάω βόλτα και, παρότι με απόσταση, μπορούσαμε έστω με αυτόν τον τρόπο να επικοινωνούμε με άλλους ανθρώπους. Βγαίναμε συχνά έξω και ίδιες ώρες με τους υπόλοιπους κηδεμόνες ζώων, οι οποίοι ήταν και αυτοί έξω για τις ανάγκες των κατοικίδιων τους.
Ήταν μια περίεργη συνθήκη που νομίζω θα τη συζητάμε αύριο μεθαύριο σε νεότερους ανθρώπους και δε θα μπορούν να το καταλάβουν.
Βέβαια μέσα στο όλο κλίμα φόβου υγείας και οικονομικής αβεβαιότητας, ήταν μια ωραία περίοδος για μένα. Ξεκουράστηκα, ανακάλυψα νέα ταλέντα που δεν ήξερα πως είχα. Από την μαγειρική μέχρι τη συγγραφή βιβλίων με την οποία αποπειράθηκα και μέχρι την επισκευή επίπλων. Εκείνο το διάστημα είχες χρόνο για να γνωρίσεις καλύτερα και να αφιερωθείς τόσο στον εαυτό σου όσο και σε στους ανθρώπους που αγαπάς ή ακόμη και στο κατοικίδιό σου».
«Μου ξύπνησε ψυχολογικά σε μια ηλικία που υποτίθεται ότι πρέπει να περνάς καλά»
Η Χρύσα είναι σήμερα 25 ετών και μιλά για τα προβλήματα που της δημιούργησε η συνθήκη του κορονοϊού. «Στην καραντίνα προέκυψαν κάποια ψυχολογικά προβλήματα που τότε διαπίστωσα. Για παράδειγμα, η αρρωστοφοβία που έχω και σήμερα «έσκασε» από τον Covid και μετά, γιατί ξύπνησε όλα μου τα αρρωστοφοβικά. Οπότε για εμένα επέδρασσε πάρα πολύ άσχημα όλο αυτό στην ψυχολογία μου γιατί αναγκάστηκα μέσα απ’ όλο αυτό- επειδή πάθαινα κρίσεις πανικού κι επειδή ήμασταν κλεισμένοι μες στο σπίτι- να πάω και σε ψυχολόγο.
Η πανδημία με βρήκε στον δεύτερο χρόνο της σχολής. Όταν βγήκε η ανακοίνωση ότι θα κλείσουν οι σχολές λέω “τέλεια, πάω πίσω στο πατρικό μου να παρτάρω δυο εβδομάδες με την παρέα μου” και εν τέλει βρέθηκα κλεισμένη 2 μήνες πίσω στο σπίτι των γονιών μου να μη μπορώ να φύγω. Μετά γύρισα στην φοιτητική μου πόλη. Ήταν 2-3 χρόνος σχολής που, όσο να πεις, όταν ακούς απ’ όλους ότι η φοιτητική ζωή είναι η καλύτερη λες “χάνω τα καλύτερα μου χρόνια, τα φοιτητικά”, με το οποίο δε συμφωνώ απόλυτα πια.
Πιο πολύ με επηρέασε, λοιπόν, στο γεγονός ότι μου ξύπνησε κάποια ψυχολογικά και έπρεπε να ασχοληθώ με αυτά, στα χρόνια που πρέπει υποτίθεται να περνάς καλά και να βγαίνεις έξω.»
«Πήγαμε λύκειο χωρίς να έχουμε ιδέα τι θέλουμε, οι γενικές γνώσεις της Α’ Λυκείου είναι λες και δεν υπάρχουν»
Η Έλενα σήμερα είναι στο δεύτερο έτος της σχολής της, ο κορονοϊός όμως την βρήκε στα τέλη της Γ’ Γυμνασίου. «Ξεκίνησε στα τέλη της τρίτης γυμνασίου και τελείωσε μετά την πρώτη λυκείου. Με αυτόν τον τρόπο εγώ έχασα 2 εξεταστικές, κάτι που μου δημιούργησε θέμα μέχρι να δώσω πανελλήνιες γιατί δεν είχα συνηθίσει την διαδικασία των εξετάσεων. Αλλά με πέτυχε και στο τέλος του γυμνασίου, που παίρνεις κάποιες βάσεις για το λύκειο και, αυτές οι βάσεις δεν εδραιώθηκαν ποτέ.
Πήγαμε λύκειο χωρίς να έχουμε ιδέα τι θέλουμε, τι προσανατολισμό θα επιλέξουμε και η πρώτη λυκείου ήταν σαν να μην έγινε, οπότε όταν πήραμε τις κατευθύνσεις σίγουρα είχαμε χάσει κάθε επαφή με όλα τα υπόλοιπα μαθήματα εκτός των κατευθύνσεών μας γιατί οι γενικές γνώσεις δεν υπήρχαν αφού όλα ήταν διαδικτυακά και δε δίναμε βάση στο μάθημα. Δυο χρόνια ήταν χαμένα.
Ουσιαστικά ό,τι γνώσεις έχουμε ήταν από τα φροντιστήρια που ήταν τα μόνα μαθήματα που είχαμε κουράγιο να δώσουμε βάση είτε διαδικτυακά είτε από κοντά, οπότε οι γνώσεις της Α Λυκείου είναι λες και δεν υπάρχουν».
Είναι 10 Μαρτίου σήμερα, πέντε χρόνια μετά την πανδημία. Η πανδημία του κορονοϊού στοίχισε επιβεβαιωμένα τη ζωή σε 7.090.763 ανθρώπους ενώ εκτιμάται πως προκάλεσε άλλους 18.2 με 33.5 εκατομμύρια θανάτους. Άνθρωποι ταλαιπωρούνται ακόμη με κατάλοιπα, long covid κ.ό.κ. ενώ οι ψυχολογικές επιπτώσεις και τα προβλήματα που ανέδειξε η πανδημία και οι καραντίνες που επιβλήθηκαν είναι ανυπολόγιστα. Στην πανδημία ήρθαμε επίσης αντιμέτωποι με το μεγάλο πρόβλημα της παραπληροφόρησης και της ταχείας διάδοσης ψευδών ειδήσεων. Διχασμός, αβεβαιότητα, ανασφάλεια. Εκεί εδράζει ο λαϊκισμός, η μισαλλοδοξία. Η μετά-πανδημική εποχή βρήκε τον κόσμο αλλαγμένο, διαφορετικό, πιο σκοτεινό.
Το χρονικό της πανδημίας
Η επιδημία νέου κορονοϊού εντοπίστηκε αρχικά στα μέσα Δεκεμβρίου 2019 στην πόλη Ουχάν της κεντρικής Κίνας, ως ένα αναδυόμενο σύμπλεγμα ανθρώπων με πνευμονία χωρίς σαφή αιτία, το οποίο συνδέονταν κυρίως με ανθρώπους που κρατούσαν πάγκους στην Αγορά Θαλασσινών Ουχάν, στην οποία επίσης πωλούνται ζωντανά ζώα. Οι Κινέζοι επιστήμονες απομόνωσαν στη συνέχεια ένα νέο στέλεχος του κορονοϊού, που ονομάστηκε 2019-nCoV, ο οποίος βρέθηκε να είναι τουλάχιστον 70 τοις εκατό παρόμοιος σε αλληλουχία γονιδιώματος με τον SARS-CoV. Με την ανάπτυξη ενός ειδικού διαγνωστικού ελέγχου PCR για την ανίχνευση της λοίμωξης, επιβεβαιώθηκαν ορισμένες περιπτώσεις σε άτομα που συνδέονται άμεσα με την αγορά και σε κάποιους που δεν συνδέονταν άμεσα με αυτήν.
Στις 20 Ιανουαρίου 2020, ο κινέζος πρωθυπουργός Λι Κετσιάνγκ προέτρεψε αποφασιστικές και αποτελεσματικές προσπάθειες για την πρόληψη και τον έλεγχο της επιδημίας πνευμονίας που προκαλείται από έναν νέο κορωναϊό.
Σχετικά με τον αν η κατάσταση αποτελεί επείγουσα κατάσταση δημόσιας υγείας διεθνούς ενδιαφέροντος βάσει του Διεθνούς Υγειονομικού Κανονισμού συζητήθηκε στις 22 Ιανουαρίου 2020 από επιτροπή έκτακτης ανάγκης που διοργάνωσε η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ). Η απόφαση αναβλήθηκε λόγω έλλειψης πληροφοριών. Ο ΠΟΥ είχε προειδοποιήσει ότι μια ευρεία επιδημία είναι δυνατή, και υπήρχαν ανησυχίες για περαιτέρω μετάδοση κατά τη διάρκεια της κορύφωσης ταξιδιών στην Κίνα κατά τη διάρκεια της κινεζικής Πρωτοχρονιάς. Η ξαφνική αύξηση των περιστατικών της νόσου δημιούργησε ερωτήματα σχετικά με το εμπόριο άγριων ζώων, αβεβαιότητες που περιβάλλουν την ικανότητα του ιού να εξαπλωθεί και να προκαλέσει βλάβη, αν ο ιός κυκλοφορούσε για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από ό, τι θεωρούνταν προηγουμένως, την προέλευσή του, και τη δυνατότητα εμφάνισης της επιδημίας που είναι ένα γεγονός υπερδιάδοσης.
Οι πρώτες ύποπτες περιπτώσεις αναφέρθηκαν στις 31 Δεκεμβρίου 2019, με τις πρώτες περιπτώσεις συμπτωματικής ασθένειας να έχουν εμφανιστεί μόλις τρεις εβδομάδες νωρίτερα στις 8 Δεκεμβρίου 2019. Η αγορά έκλεισε την 1η Ιανουαρίου 2020 και απομονώθηκαν τα άτομα που έδειξαν σημεία και συμπτώματα της μόλυνσης από κορονοϊό. Πάνω από 700 άτομα, συμπεριλαμβανομένων περισσότερων από 400 εργαζομένων στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης που έρχονται σε στενή επαφή με πιθανώς μολυσμένα άτομα, παρακολουθήθηκαν αρχικά. Μετά την ανάπτυξη ενός συγκεκριμένου διαγνωστικού ελέγχου PCR για την ανίχνευση της λοίμωξης, η παρουσία του 2019-nCoV στη συνέχεια επιβεβαιώθηκε σε 41 άτομα στο αρχικό σύμπλεγμα του Ουαχάν, εκ των οποίων αργότερα δύο αναφέρθηκαν ως παντρεμένο ζευγάρι, ένας από τους οποίους δεν ήταν παρών στην αγορά και άλλοι τρεις που ήταν μέλη της ίδιας οικογένειας που εργαζόταν στους πάγκους θαλασσινών της αγοράς. Ο πρώτος επιβεβαιωμένος θάνατος από τη μόλυνση με κορωναϊό συνέβη στις 9 Ιανουαρίου 2020.
Στις 23 Ιανουαρίου 2020, η Ουχάν τέθηκε σε καραντίνα, όπου όλες οι δημόσιες συγκοινωνίες προς και από την Ουχάν έχουν ανασταλεί. Οι πόλεις Χουανγκάνγκ, Τσιτσιάνγκ, Ετσόου και Τσιμπί, δίπλα στη Ουαχάν, τέθηκαν επίσης σε παρόμοια καραντίνα από τις 24 Ιανουαρίου 2020 και μετά. Λίγες ημέρες μετά, η Κίνα ανέβαλε όλες τους εορτασμούς για την Κινεζική Πρωτοχρονιά, και έκλεισε όλα τα σχολεία μέχρι τα μέσα Φεβρουαρίου. Η ζήτηση χειρουργικών μασκών από το κινεζικό και μη κοινό έχει αυξηθεί κατακόρυφα, αν και η χρήση της ως μέσο προστασίας είναι αμφιλεγόμενη.
Στην Κίνα και σε όλο τον κόσμο, οι αρχές δημόσιας υγείας προσπαθούν να περιορίσουν την εξάπλωση της επιδημίας. Η κυβέρνηση της Κίνας εισήγαγε ταξιδιωτικούς περιορισμούς. Ορισμένες χώρες έχουν εκδώσει προειδοποιήσεις κατά των ταξιδιών στην Ουχάν, τη Χουπέι και την Κίνα γενικά. Οι ταξιδιώτες που έχουν επισκεφθεί την ηπειρωτική Κίνα έχουν κληθεί να παρακολουθήσουν την υγεία τους για τουλάχιστον δύο εβδομάδες. Όποιος υποψιάζεται ότι μεταφέρει τον ιό, συνιστάται να φοράει προστατευτική μάσκα και να ζητά ιατρική συμβουλή καλώντας έναν γιατρό αντί να επισκεφθεί απευθείας την κλινική αυτοπροσώπως. Οι αερολιμένες και οι σιδηροδρομικοί σταθμοί έχουν εφαρμόσει ελέγχους θερμοκρασίας, δηλώσεις υγείας και συμπλήρωση ερωτηματολογίων σε μια προσπάθεια να εντοπιστούν φορείς του ιού. Σε περιοχές με πολλά κρούσματα ακυρώνονται δημόσιες εκδηλώσεις, όπως οι εορταστικές εκδηλώσεις της Κινεζικής Πρωτοχρονιάς, καρναβαλικές εκδηλώσεις στις χώρες της Δύσης, συναυλίες, αθλητικές διοργανώσεις και κλείνουν σχολεία…
Πόσο άλλαξε ο κόσμος μας μια πενταετία μετά την πανδημία
Πώς η πανδημία του κορονοϊού «έσπρωξε» τη Gen Z στη Δεξιά