Η αυξημένη χοληστερόλη μπορεί να είναι κληρονομική, ιδιαίτερα στην περίπτωση της οικογενούς υπερχοληστερολαιμίας (FH), όπου η αιτία είναι γενετική. Η έγκαιρη διάγνωση είναι κρίσιμη για την πρόληψη σοβαρών επιπλοκών, και συνιστάται έλεγχος χοληστερίνης σε παιδιά με οικογενειακό ιστορικό.
Αν και οι αλλαγές στη διατροφή και την άσκηση δεν μειώνουν την LDL χοληστερίνη που καθορίζεται γενετικά, μπορούν να περιορίσουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Οι ειδικοί προτείνουν τακτική παρακολούθηση και πιθανή φαρμακευτική αγωγή.
Η διάγνωση FH θεωρείται θετική, καθώς επιτρέπει την πρόληψη σοβαρών προβλημάτων.
Διαβάστε παρακάτω
Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι τιμές γλυκόζης ξεπερνούν τα 200 mg/dL, ενώ το ιδανικό επίπεδο είναι γύρω στα 150 mg/dL. Όταν η υψηλή χοληστερίνη δικαιολογείται στον τρόπο ζωής, μπορεί να βελτιωθεί με αλλαγές συνηθειών.
Στην οικογενή υπερχοληστερολαιμία (FH) όμως, η αιτία είναι γενετική -αν ο ένας ή και οι δύο γονείς φέρουν τη μετάλλαξη, εξηγεί ο εξηγεί ο Ashish Sarraju, προληπτικός καρδιολόγος στην Cleveland Clinic. Η έγκαιρη διάγνωση είναι κρίσιμη για την πρόληψη σοβαρών επιπλοκών.
Ορισμένες από τις οδηγίες των παιδιάτρων στους γονείς, συνιστούν έλεγχο χοληστερίνης σε παιδιά 9–11 ετών αν υπάρχει ιστορικό FH στους γονείς. Κατά περιπτώσεις, ο έλεγχος μπορεί να γίνει νωρίτερα, σημειώνει ο Sarraju.
Αναφερόμενος και σε ενήλικες, ανέφερε «δεν υπάρχει ηλικία που να θεωρείται πολύ νωρίς για να ελεγχθεί κάποιος», τονίζει. Όποιος έχει οικογενειακό ιστορικό υψηλής χοληστερίνης, εμφράγματος ή εγκεφαλικού, αλλά χωρίς προηγούμενο έλεγχο, πρέπει να κάνει εξέταση άμεσα.
Αξίζει να αναφερθεί ότι πολλοί πάσχοντες από FH έχουν επίσης αυξημένη λιποπρωτεΐνη(α), ένα ακόμη σωματίδιο που μεταφέρει χοληστερίνη και προκαλεί καρδιαγγειακή νόσο. Και αυτή η παράμετρος είναι κατά βάση γενετική, εξηγεί ο Sarraju. Μελέτες δείχνουν ότι υψηλά επίπεδα λιποπρωτεΐνης(α) αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο σε άτομα με FH.
Τι να κάνετε αν έχετε κληρονομική υψηλή χοληστερίνη
Αν διαγνωστείτε με FH, ο γιατρός θα σας συστήσει να προσέξετε τη διατροφή και τη σωματική σας δραστηριότητα, λένε ειδικοί, τη γνώμη των οποίων φιλοξενεί νέο δημοσίευμα του National Geographic. Αυτές οι αλλαγές δεν θα μειώσουν την LDL χοληστερίνη σας, καθώς τα επίπεδα καθορίζονται γενετικά, αλλά μπορούν να περιορίσουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο έως και 80%.
Η Αμερικανική Ένωση Καρδιολόγων (AHA) συνιστά κατανάλωση φρούτων, λαχανικών, δημητριακών ολικής άλεσης, πουλερικών, ψαριών και ξηρών καρπών, ενώ συστήνει τον περιορισμό του αλατιού, της ζάχαρης, του κόκκινου και των επεξεργασμένων κρεάτων. Παράλληλα, τουλάχιστον 150 λεπτά μέτριας αερόβιας άσκησης την εβδομάδα -περπάτημα, τρέξιμο, ποδηλασία, κολύμπι ή ακόμη και εργασίες στον κήπο- είναι απαραίτητα. Το κάπνισμα πρέπει να αποφεύγεται αυστηρά.
Οι ειδικοί τονίζουν τη σημασία της τακτικής παρακολούθησης -ετήσιος ή διετής έλεγχος χοληστερίνης-καθώς και της πιθανής φαρμακευτικής αγωγής με στατίνες, ανάλογα με το ατομικό ιστορικό και τον κίνδυνο.
Τελικά, η διάγνωση FH μπορεί να θεωρηθεί καλή είδηση, γιατί σημαίνει ότι τα σοβαρά προβλήματα μπορούν να προληφθούν. «Στις περισσότερες περιπτώσεις, θεωρώ ότι η υψηλή χοληστερίνη είναι αντιμετωπίσιμη και μια μάχη που μπορούμε να κερδίσουμε», καταλήγει ο Sarraju.
Με πληροφορίες από National Geographic
Συνοπτικά
- Η αυξημένη χοληστερόλη μπορεί να είναι κληρονομική, ειδικά μέσω οικογενούς υπερχοληστερολαιμίας (FH), που έχει γενετική βάση.
- Η έγκαιρη διάγνωση και ο έλεγχος χοληστερίνης σε παιδιά με οικογενειακό ιστορικό είναι κρίσιμη για την πρόληψη επιπλοκών.
- Αλλαγές στη διατροφή και την άσκηση μπορούν να μειώσουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, αν και δεν επηρεάζουν την γενετική LDL χοληστερίνη.
- Η διάγνωση FH επιτρέπει την πρόληψη σοβαρών προβλημάτων μέσω τακτικής παρακολούθησης και πιθανής φαρμακευτικής αγωγής.