Λέξεις: Θανάσης Σιούλης
Εικόνες: pexels
Η ποιότητα ζωής των ασθενών που πάσχουν από χρόνια νοσήματα είναι μια σημαντική πτυχή της ζωής, αλλά συγχρόνως μια πολύ υποτιμημένη παράμετρος της όλης υποστηρικτικής αγωγής και θεραπείας των ασθενών από όλους τους εμπλεκόμενους φορείς : ιατρική υπηρεσία, νοσηλευτική υπηρεσία, κοινωνικές υπηρεσίες και γενικότερα κοινωνικό κράτος.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), ήδη από το 1946, είχε εκτιμηθεί η ανάγκη προσδιορισμού ενός πλαισίου που θα διασφαλίζει τις απαραίτητες προϋποθέσεις, ώστε να ισχύει εμπράκτως ο περιγραφικός ορισμός σχετικά με την ποιότητα ζωής των ασθενών ως «η κατάσταση εκείνη της πλήρους σωματικής, ψυχολογικής και κοινωνικής ευημερίας και όχι απλά η απουσία ασθένειας ή αναπηρίας».
Παρά λοιπόν τη σαφώς προσδιορισμένη διάσταση και τη σημασία που έχει για το ευ ζην των συνανθρώπων μας, η μέριμνα για τη διασφάλιση της ποιότητας ζωής παραμένει πλημμελής και πολύ μακριά από τις πραγματικές ανάγκες, τόσο παγκοσμίως όσο και ιδιαίτερα στη χώρα μας.
Είναι αποδεδειγμένο στην ιατρική κοινότητα ότι η ύπαρξη χρονίων προβλημάτων υγείας επιβαρύνει σημαντικά τόσο την ψυχολογική όσο και την οικονομικοκοινωνική κατάσταση των ασθενών σε πολλαπλά επίπεδα.
<glomex-integration integration-id="40599w17mggcy6o3" playlist-id="auto“>
Το κοινωνικό κράτος οφείλει να διασφαλίζει ένα σύνολο προϋποθέσεων που δεν περιορίζονται στην απλή ιατρική φροντίδα και εστιάζει στην ολιστική προσέγγιση των ασθενών με χρόνια νοσήματα.
Κομβικό σημείο για τη φροντίδα των ασθενών αποτελεί η παροχή των κατάλληλων υπηρεσιών υγείας, που σαν βασική προϋπόθεση έχει την ύπαρξη των απαραίτητων υποδομών υγείας από την πρωτοβάθμια μέχρι και την τριτοβάθμια περίθαλψη.
Η δημιουργία του Εθνικού Συστήματος Υγείας αποτέλεσε μια σημαντική κατάκτηση για την κοινωνία, μετά από αδιάκοπες και επίμονες διεκδικήσεις του κοινωνικού κινήματος και την αναγκαστική προσαρμογή των κυβερνήσεων, οι οποίες, στοχεύοντας κυρίως στην επιβίωσή τους, αναγκάστηκαν να δημιουργήσουν βασικές υποδομές, για να εμφανίζουν ένα σύγχρονο και «εξευρωπαϊσμένο» πρόσωπο.
Ωστόσο, μετά την επιβολή των καταστροφικών μνημονίων και την επικράτηση των συντηρητικών πολιτικών στη χώρα μας, μεθοδεύεται μια συστηματική υπονόμευση και αναίρεση των λαϊκών κατακτήσεων στον χώρο της υγειονομικής και κοινωνικής φροντίδας. Από την προσπάθεια και το όραμα για τη διασφάλιση του βασικού δικαιώματος της ελεύθερης και ισότιμης πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας για όλους τους πολίτες σταδιακά οδηγηθήκαμε στο δόγμα της υγείας για τους έχοντες και κατέχοντες της κοινωνίας.
Για να υπάρχει ποιότητα ζωής, πρέπει να διασφαλίζονται οι ελάχιστες προϋποθέσεις για τους πολίτες, όπως:
-Η δυνατότητα εργασίας με αξιοπρεπείς αμοιβές και κοινωνική ασφάλιση
-Η πρόνοια για τους μακροχρόνια άνεργους
-Η εδραίωση μιας δίκαιης συνταξιοδότησης
-Η στεγαστική φροντίδα
-Η παροχή της υγειονομικής φροντίδας σε όλα τα επίπεδα
-Η πλήρης κάλυψη της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης
-Η δημιουργία δημόσιων Κέντρων Αποκατάστασης
-Η λειτουργία Κέντρων ψυχολογικής υποστήριξης και ψυχικής υγείας
-Η ύπαρξη επιδομάτων για οικονομικά και σωματικά αδύναμους
-Η ύπαρξη δημόσιων μέσων μαζικής μεταφοράς
-Η μέριμνα για το περιβάλλον
Δυστυχώς η Ελληνική κοινωνία οδηγείται με σταθερό βηματισμό προς την απαξίωση των κοινωνικών δομών και την υφαρπαγή όποιων κεκτημένων δημοσιονομικών αγαθών.
Οι βασικές προϋποθέσεις περιλαμβάνουν:
1. Πρόσβαση σε Υπηρεσίες Υγείας & Περίθαλψη
Συνεχής και απρόσκοπτη φροντίδα: Οι ασθενείς πρέπει να έχουν πρόσβαση σε ένα «αδιάλειπτο ταξίδι» μέσα στο σύστημα υγείας, με συντονισμό μεταξύ διαφορετικών παρόχων και επιπέδων φροντίδας.
Κάλυψη φαρμακευτικής δαπάνης & θεραπειών: Διασφάλιση της πρόσβασης σε καινοτόμες θεραπείες και ορφανά φάρμακα, ιδιαίτερα για σπάνια νοσήματα.
Πρόσβαση στη διασυνοριακή περίθαλψη: Σύμφωνα με την Οδηγία 2011/24/ΕΕ, οι ασθενείς έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε υγειονομική περίθαλψη σε άλλα κράτη μέλη της ΕΕ.
2. Κοινωνική και Οικονομική Προστασία
Επαρκές εισόδημα και στέγαση: Το εισόδημα και η ποιότητα κατοικίας αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τη διαχείριση της υγείας.
Ειδικές άδειες και εργασιακές διευκολύνσεις: Παροχή αδειών λόγω σοβαρών νοσημάτων ή νοσηλείας, προκειμένου να προστατεύεται η επαγγελματική ζωή και η οικογένεια.
Επιδόματα και κοινωνικές παροχές: Καταβολή χρηματικών βοηθημάτων (π.χ. μέσω e-ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ) για την κάλυψη του αυξημένου κόστους ζωής.
Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο (ΚΟΤ): Δυνατότητα ένταξης σε μειωμένα τιμολόγια ενέργειας για ευάλωτες ομάδες και ασθενείς με συγκεκριμένες ανάγκες.
Office of Disease Prevention and Health Promotion (.gov)
Office of Disease Prevention and Health Promotion (.gov)
+5
3. Ψυχοκοινωνική Υποστήριξη και Αυτονομία
Ψυχική υγεία: Αντιμετώπιση του άγχους, της κατάθλιψης και του κοινωνικού στίγματος που συχνά συνοδεύουν τις χρόνιες παθήσεις.
Εκπαίδευση και αυτοδιαχείριση: Ενδυνάμωση των ασθενών ώστε να συμμετέχουν ενεργά στη λήψη αποφάσεων για την υγεία τους και να διαχειρίζονται την καθημερινότητά τους (self-care).
Προσβασιμότητα και μεταφορές: Διασφάλιση ασφαλούς μεταφοράς προς τις μονάδες υγείας, καθώς η έλλειψη πρόσβασης σε μέσα μεταφοράς συνδέεται άμεσα με χειρότερα αποτελέσματα υγείας.
Θεσμική Θωράκιση Δικαιωμάτων
Προστασία προσωπικών δεδομένων: Διασφάλιση του ιατρικού απορρήτου και της ιδιωτικότητας του ασθενούς.
Εποπτικοί φορείς: Λειτουργία οργάνων όπως η Αυτοτελής Υπηρεσία Προστασίας των Δικαιωμάτων των Ασθενών για την παρακολούθηση και διασφάλιση της τήρησης του
*Ο Θανάσης Σιούλης είναι νεφρολόγος