Μια νέα μελέτη από ερευνητές στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Campinas στη Βραζιλία δείχνει ότι η προπόνηση με βάρη δύο φορές την εβδομάδα μπορεί να προστατεύσει τους ηλικιωμένους από την άνοια, βελτιώνοντας τη γνωστική λειτουργία και την ανατομία του εγκεφάλου.
Σε σύγκριση με μια καθιστική ομάδα, οι συμμετέχοντες που ασκήθηκαν παρουσίασαν σημαντική βελτίωση στη μνήμη και στην ακεραιότητα των νευρώνων, ενώ περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ προστατεύτηκαν από την ατροφία.
Οι ερευνητές προτείνουν τη σωματική δραστηριότητα ως προσιτό και αποτελεσματικό μέτρο κατά της άνοιας.
Διαβάστε παρακάτω
Τα κρούσματα της νόσου Αλτσχάιμερ αναμένεται να διπλασιαστούν μέχρι το 2050, φθάνοντας τα 13 εκατομμύρια. Και ενώ η γενετική σίγουρα παίζει ρόλο, υπάρχουν ορισμένοι παράγοντες του τρόπου ζωής που μπορούν να αυξήσουν – ή να μειώσουν – τον κίνδυνο.
Τώρα, ερευνητές στη Βραζιλία εντόπισαν μια άσκηση, που οι ηλικιωμένοι μπορούν να κάνουν μόλις δύο φορές την εβδομάδα, για να προστατευτούν από την άνοια. Οι ερευνητές από το Κρατικό Πανεπιστήμιο Campinas (UNICAMP) στο Σάο Πάολο μελέτησαν 44 ηλικιωμένους συμμετέχοντες με ήπια γνωστική διαταραχή, μια κατάσταση που υποδηλώνει υψηλότερο κίνδυνο άνοιας.
Η ομάδα, που δημοσίευσε την μελέτη της στο περιοδικό “GeroScience”, ανακάλυψε ότι η προπόνηση δύναμης όχι μόνο βελτίωσε τη γνωστική λειτουργία, αλλά άλλαξε και την ανατομία του ίδιου του εγκεφάλου.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: Η πρώτη έκανε προπονήσεις με βάρη δύο φορές την εβδομάδα, μέτριας έως υψηλής έντασης, και η δεύτερη ομάδα δεν γυμναζόταν καθόλου κατά τη διάρκεια της περιόδου που γινόταν η μελέτη.
Έπειτα από έξι μήνες, οι συμμετέχοντες που έκαναν προπόνηση με βάρη παρουσίασαν βελτιωμένη ανάκληση μνήμης και ποιότητα νευρώνων ή ακεραιότητα λευκής ουσίας. Επιπλέον, οι περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ – ο ιππόκαμπος και ο προμήκης – προστατεύθηκαν από την ατροφία.
Παράλληλα, αξίζει να σημειωθεί, ότι οι συμμετέχοντες που έκαναν καθιστική ζωή παρουσίασαν επιδείνωση των εγκεφαλικών παραμέτρων.
«Γνωρίζαμε ήδη ότι θα υπήρχε φυσική βελτίωση. Η γνωστική βελτίωση ήταν επίσης φανταστική, αλλά θέλαμε να δούμε την επίδραση της προπόνησης με βάρη στον εγκέφαλο των ηλικιωμένων με ήπια γνωστική διαταραχή», δήλωσε η Isadora Ribeiro, λήπτρια διδακτορικής υποτροφίας FAPESP στη Σχολή Ιατρικών Επιστημών (FCM) του UNICAMP και πρώτη συγγραφέας του άρθρου.
«Η μελέτη έδειξε ότι, ευτυχώς, η προπόνηση με βάρη είναι ένας ισχυρός σύμμαχος κατά της άνοιας, ακόμη και για τα άτομα που διατρέχουν ήδη υψηλό κίνδυνο εμφάνισής της».
Τα οφέλη της προπόνησης με βάρη είναι: Μειώνει τον κίνδυνο για ένα ευρύ φάσμα ιατρικών διαταραχών, συμπεριλαμβανομένων των καρδιαγγειακών παθήσεων και του διαβήτη, βελτιώνοντας την ικανότητα του εγκεφάλου να έχει πρόσβαση και να επεξεργάζεται τη γλυκόζη.
Οι ειδικοί συμφωνούν ότι οι ενήλικες θα πρέπει να στοχεύουν σε 150 λεπτά μέτριας έντασης σωματικής δραστηριότητας και δύο ημέρες μυϊκής ενδυνάμωσης την εβδομάδα για τη γενική υγεία.
Μια μελέτη του 2024 διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι που συμμετείχαν σε μέτρια έως έντονη δραστηριότητα – άσκηση που αυξάνει τους παλμούς και την αναπνοή τους για τουλάχιστον 10 λεπτά – είχαν μεγαλύτερη εγκεφαλική μάζα σε πολλές περιοχές, όπως ο ιππόκαμπος, ο οποίος είναι υπεύθυνος για τη μνήμη, η φαιά ουσία, η οποία βοηθά στην επεξεργασία των πληροφοριών, και ο ινιακός, ο μετωπιαίος και ο βρεγματικός λοβός.
«Ένα χαρακτηριστικό των ατόμων με ήπια γνωστική εξασθένηση είναι ότι έχουν απώλεια όγκου σε ορισμένες περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την ανάπτυξη της νόσου Αλτσχάιμερ», δήλωσε ο Ribeiro.
«Ωστόσο, στην ομάδα που έκανε προπόνηση δύναμης, η δεξιά πλευρά του ιππόκαμπου και του προκυνίου προστατεύθηκαν από την ατροφία. Το αποτέλεσμα αυτό δικαιολογεί τη σημασία της τακτικής προπόνησης με βάρη, ειδικά για τους ηλικιωμένους».
Σύμφωνα με την ομάδα, η προπόνηση με βάρη παρέχει μια διττή προσέγγιση για την καταπολέμηση της άνοιας. Διεγείρει την παραγωγή του νευρικού αυξητικού παράγοντα – ο οποίος προάγει και υποστηρίζει τους υγιείς νευρώνες – και μειώνει τη φλεγμονή στο σώμα.
Οι ερευνητές ελπίζουν ότι τα ευρήματα αυτά θα ενθαρρύνουν τους ασθενείς να διερευνήσουν αυτά τα αποτελεσματικά, προσιτά και μη φαρμακευτικά μέτρα για την πρόληψη της άνοιας και τη βελτίωση της ήπιας γνωστικής εξασθένησης.